Van 1 tot 8 februari trekken we naar Bangalore, Abu Dhabi en Dubai. Op het programma staan bezoeken aan toonaangevende bedrijven en innovatiehubs die tonen hoe technologie en nieuwe businessmodellen groeien binnen internationale ecosystemen. Drie medereizigers delen onderweg hun ervaringen. Vandaag is het de beurt aan Bruno Lowagie, softwareontwikkelaar, auteur en founder van Wil-Low & Screensaver.
Een Rus, een Oekraïner en een Amerikaan komen Abu Dhabi binnen. De Rus kijkt verbaasd op: ‘Wat doen al die ondernemers hier?’ ‘Dat zijn de deelnemers aan de Techtrip van Voka Oost-Vlaanderen,’ zegt de Oekraïner. ‘En ze zijn hier om een Amerikaans ziekenhuis te bezoeken!’ vult de Amerikaan aan.
Lees verder onder foto.

Cleveland Clinic Abu Dhabi (CCAD)
Inderdaad: na drie dagen India vlogen we van Bengaluru naar Dubai. Daar stapten we op de bus met als bestemming de Cleveland Clinic in Abu Dhabi (CCAD).
Lees verder onder foto.

Hadden we een Indiase buschauffeur gehad, dan waren we zeker op tijd op de afspraak aangekomen. Het verkeer in de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) is veel kalmer dan in India, maar de chauffeur is dat ook. Hij rijdt 70 km per uur op een snelweg waar we zelfs door vrachtwagens worden voorbijgestoken. Tijdens een rit die volgens Google Maps slechts een uur en veertig minuten duurt, kunnen we tweeënhalf uur lang het woestijnlandschap bewonderen.
Terwijl elders in Abu Dhabi alweer een poging wordt gedaan om een oplossing te vinden voor de situatie in Oekraïne, krijgen wij met enige vertraging een ingekorte presentatie en rondleiding in de Cleveland Clinic. Die werd opgericht in 2015 en vierde vorig jaar haar tiende verjaardag.
Twee dingen vallen meteen op: de flexibiliteit van CCAD wat timing betreft, maar ook de openheid waarmee informatie wordt gedeeld.
Lees verder onder foto.
Hospitality als strategische keuze
Er wordt hier maximaal ingezet op hospitality. We worden ontvangen in een gebouw dat helemaal niet aanvoelt als een ziekenhuis; het wordt dan ook een medical hotel genoemd. Tijdens de presentatie ligt de focus op technologie. Er wordt zoveel mogelijk gewerkt met partners die state-of-the-art toepassingen aanbieden; functionaliteit die nog niet voorhanden is, wordt in huis ontwikkeld. Daarvoor staat — leadership and management included — een 120-koppig team ter beschikking.
Tijdens de rondleiding worden twee voorbeelden getoond. We bezoeken een room of the future en steken de straat over naar een gebouw dat volledig in het teken staat van kankeronderzoek.
Lees verder onder foto.
De kamer van de toekomst
De patiënt staat centraal in het CCAD-verhaal. Om de kamers te ontwerpen, werd bij hotels te rade gegaan en gevraagd naar best practices. Zo is elke ziekenhuiskamer minstens even groot als de minimumgrootte van een kamer in een vijfsterrenhotel. Hier vind je enkel eenpersoonskamers.
Er is bovendien voldoende ruimte — soms zelfs een volledige extra kamer — voor familieleden die bij de patiënt willen blijven overnachten.
De kamer van de toekomst zit tjokvol technologie. Ze wordt gedomineerd door een enorme tv, waarop alle informatie over je verblijf kan worden opgevraagd: welke dokter komt wanneer? Wanneer wordt verwacht dat je het ziekenhuis kunt verlaten? En zo voort.
Naast de virtual nurse kan ook een echte verpleegkundige worden opgeroepen, simpelweg via spraaktechnologie. Dat wordt ter plekke door onze gastheer gedemonstreerd: er neemt meteen iemand op.
Als patiënt kijk je naar de tv, maar de tv kijkt ook terug. Als bij een patiënt bijvoorbeeld een hoog risico bestaat om uit bed te vallen en de camera boven de tv registreert dat het bedhek niet omhoog staat, wordt er een alarm uitgestuurd om dit te verhelpen.
Dat roept natuurlijk vragen op over privacy. De patiënt kan er altijd voor opteren om geen gebruik te maken van het systeem, maar — zo wordt met een glimlach gezegd — moet dan wel de consequenties dragen: ‘Je zal elk uur persoonlijk gestoord worden door het verplegend personeel.’ Zonder een zweem van ironie wordt uitgelegd dat haast niemand voor die laatste optie kiest.
Wat de kostprijs betreft: ziekenhuisopname is gratis voor Emirati en zo goed als gratis voor expats met een ziekteverzekering — die iedereen neemt en die bovendien niet eens zo duur is.
Innovatie is cruciaal voor de toekomst van het land.
Bruno Lowagie
AI in oncologie: Fatima bint Mubarak Center
Aan de overkant van de straat vinden we een gebouw dat volledig gewijd is aan oncologie: het Fatima bint Mubarak Center. Daar krijgen we een demo van een systeem dat met AI medische beelden analyseert.
Hoewel sommige oncologen aanvankelijk weerstand boden tegen deze innovatie, kunnen veel specialisten nu bijna niet meer zonder. Toen het systeem — dat nog in testfase is — tijdelijk werd stilgelegd, werd de helpdesk overspoeld met telefoontjes: ‘Wanneer krijgen we weer toegang?’
Niet alleen de patiënt blijkt baat te hebben bij deze innovatie. Ook oncologen getuigen dat ze veel minder stress ervaren, doordat het systeem hen gemoedsrust geeft. Als artificiële intelligentie toevallig potentiële problemen oppikt die anders onopgemerkt waren gebleven, steekt dat soms een beetje, maar het is ook een stimulans om alert te blijven.
Lees verder onder foto.
Culturele afsluiter: de Grote Moskee
Na het voor velen veel te korte bezoek aan CCAD gaan we opnieuw de trage bus op. We worden met een moeilijke keuze geconfronteerd: ofwel gaan eten, ofwel een cultureel bezoek brengen aan de Grote Moskee van Sheikh Zayed.
Gelukkig is er in het Conrad Hotel in Abu Dhabi een restaurant met buffet waar we toch nog snel een hapje kunnen verorberen, waarna we opnieuw de bus op gaan.
We hebben tickets voor de night tour van 21:00 en komen net op tijd aan, met zweet dat nog van de busrit naar de luchthaven van Bengaluru dateert. Daar krijgen we te horen dat de groep van 21:00 pas om 21:30 aan de receptiebalie moet verzamelen. Tijd genoeg om te shoppen in het grote winkelcentrum in en rond de moskee. (Als katholiek opgevoede heiden denk ik dan: ‘Waar is Jezus als je hem nodig hebt om de marktkramers uit de tempel te verdrijven?’) Om 21:45 beginnen we eindelijk aan de nachtelijke wandeling door de moskee. Eerst worden we overvallen door een soort airport experience, waarbij we via lange gangen over rolbanden worden geleid. Daarna volgt een overweldigende Disney World-ervaring.
Lees verder onder foto.

Sheikh Zayed had als doel een moskee te bouwen die binnen duizend jaar nog als een wereldwonder wordt beschouwd. Toegegeven, het is een indrukwekkende prestatie. Ik ben blij dat Voka voor de avondsessie koos, want op een handvol andere bezoekers na zijn wij de enige deelnemers aan de avondwandeling. Overdag komen hier duizenden toeristen over de vloer, en dat zou misschien iets van het goede te veel zijn na een al zeer gevulde dag.
We sluiten de avond af in de bar van het hotel, waar van een alcoholverbod niet veel te merken is. Toch wordt er niet veel gedronken: iedereen die mee was naar de moskee, snakt naar een douche en een bed, want de volgende ochtend moeten we weer vroeg uit de veren.
Advanced Technology Research Council (ATRC)
De volgende dag is onze eerste stopplaats het Advanced Technology Research Council (ATRC). Deze organisatie is volledig in handen van de overheid en telt bijna 1.400 werknemers, waarvan het merendeel onderzoekers.
Het hoofddoel van ATRC is de detectie (Aspire), creatie (Technology Innovation Institute) en commercialisatie (Venture One) van technologische IP. Uit elk detail blijkt hoeveel voorsprong de VAE heeft op Europa op het gebied van langetermijnvisie en innovatiestrategie.
Na de voorstelling krijgen we een korte rondleiding in het gebouw dat vroeger een shopping mall was, maar heel vernuftig en stijlvol werd herbestemd tot Technology Center. Specifieke infrastructuur voor onderzoekers is, afhankelijk van het werkdomein, elders in de woestijn ondergebracht.
Lees verder onder foto.

Space42: vastgoed in de ruimte
Onze laatste bestemming in Abu Dhabi, Space42, bereiken we opnieuw met vertraging. Communicatieproblemen met de chauffeur zorgden ervoor dat we een paar keer hetzelfde stuk autosnelweg aflegden, maar dan in tegengestelde richtingen.
De presentatie is al halfweg wanneer we het auditorium binnenvallen. Er zijn al andere delegaties aanwezig, onder andere uit de Benelux. De VAE is bezig met de strategische uitbouw van ‘vastgoed in de ruimte’. Daarmee worden zowel geostationaire satellieten als constellaties van Low Earth Orbit-satellieten (LEO) bedoeld.
Wanneer we de zaal binnenkomen, wordt net de uitleg afgerond over een samenwerking van Space42 met ESRI en Microsoft om hogeresolutiekaarten van Afrika te ontwikkelen. Na de presentatie krijgen we een demonstratie van het geografisch informatiesysteem GIQ. We zien hoe GIQ bijvoorbeeld gebruikt kan worden om palmbomen te identificeren in Abu Dhabi. In een tweede voorbeeld zien we hoe AI een vermist vrachtschip opspoort. Twee andere sprekers leggen uit hoe constellaties van LEO-satellieten in de toekomst gebruikt zullen kunnen worden voor telefonie. Zonder satelliettelefoon; een gewone smartphone volstaat. Er wordt uiteraard ook ingezoomd op het cybersecurity-aspect, bijvoorbeeld bij militaire communicatie. Achteraf krijgen we ook de zenders en ontvangers te zien voor gebruik op een drone, een wagen, een helikopter, enzovoort.
Onze bezorgdheid over de timing verdwijnt op slag wanneer blijkt dat Space42 ons een lunch aanbiedt. Daarna zetten we koers naar Dubai, waar ons een aantal keynotes wachten en we de verjaardag van de voorzitter van Voka Oost-Vlaanderen zullen vieren.
Lees verder onder foto.

Takeaways
Voor ons vertrek maakten een aantal mensen zich zorgen over de situatie in het Midden-Oosten. Daar hebben we niet rechtstreeks iets van gemerkt. We zijn ook niet op afgezette straten gebotst naar aanleiding van de gesprekken over Oekraïne.
Onrechtstreeks was het echter ook in India al duidelijk dat innovatie cruciaal is voor de toekomst van het land. De VAE willen, ondanks hun militair strategische ligging, zo ver mogelijk wegblijven van elke vorm van oorlog. Het doel is dat te bekomen door economisch incontournable te zijn.
Daarmee wordt in deze context niet zozeer bedoeld dat er meer wapens moeten worden gekocht, maar wel dat er forse investeringen nodig zijn in technologiebedrijven. Meer bepaald in bedrijven die militaire toepassingen ontwikkelen die ook nut hebben in een civiele omgeving. Denk maar aan hoe het Defense Advanced Research Projects Agency (DARPA) in de VS indertijd ARPANET ontwikkelde, het netwerk dat we vandaag allemaal gebruiken en beter kennen als ‘het internet’.
In het geval van Space42 stel je bijvoorbeeld vast dat je als internationale regio hopeloos te laat bent als je nu nog niet bezig bent met het uitbouwen van real estate in de ruimte.
Dat is in ieder geval wat ik tijdens dit blitzbezoek aan Abu Dhabi heb geleerd.








