Frauke De Temmerman (Deloitte) over scenariodenken - “Hou het hoofd koel en maak je bedrijf geostrategisch weerbaar”

Als één van de mentoren in de eerste editie van het Lerend Netwerk Geostrategisch Ondernemen bracht Frauke De Temmerman, Director Global Trade Advisory bij Deloitte, een brede kijk vol praktische ervaringen mee. “Ons team geeft aan organisaties, van kmo’s tot multinationals en zowel private als publieke klanten, advies en diensten rond regelgeving qua douane en exportcontrole tot operationele ondersteuning met technologie en AI. Wij helpen met het opzetten van strategieën en we begeleiden transformaties, met altijd aandacht voor de legale aspecten. In die end-to-end ondersteuning treden we op als een partner in goede en kwade dagen.”

Hoe werkt uw framework rond scenariodenken voor internationaal ondernemen?

“Niemand heeft een glazen bol die toont waar de wereld precies heengaat. Daarom stellen we voor een bedrijf 4 mogelijke scenario’s op waarmee we de denkoefening maken hoe de onderneming in elk scenario succesvol kan blijven of worden. Uit vorige crisissen en disrupties leerden we dat bedrijven die voorbereid zijn, veel sneller kunnen reageren en daarmee een streepje voor hebben. Wie de nodige acties tijdig in beeld heeft, kan ze bijna onmiddellijk uitvoeren.”

Is dit scenariodenken een recente aanpak?

“De jongste jaren werd duidelijk dat we niet meer kunnen projecteren en voorspellen zoals in de periode pre-covid (vóór 2020). De opeenvolging van disrupties nam zo'n vaart dat ze een enorme operationele impact hebben: oorlogen, beperkte beschikbaarheid van grondstoffen, het opkomen van AI, technologische veranderingen, douanewijzigingen, strengere duurzaamheidsnormen, Trump-tariffs enzovoort. Daardoor wordt het als bedrijf belangrijk om verschillende scenario’s te bestuderen.”

Werd de wereld zodanig complex dat een bedrijf dit nog moeilijk allemaal zelf kan volgen?

“Het is voor een individuele onderneming bijna niet meer bij te houden welke wetgeving overal ter wereld een impact op de markten kan hebben. Het is specialistenwerk om op de hoogte te blijven van wat er gebeurt in België, Europa, de VS, China en de rest van de wereld. Sommige landen kiezen voor exportcontrole en sancties, andere voor hogere importtarieven, duurzaamheidsnormen of andere vormen van marktbelemmering. Het is zeer complex geworden om daarin te navigeren. Dit gaat niet om generieke scenario’s, maar om zeer concrete scenario’s op basis van specifiek relevante parameters.”

Is dit alleen een negatief of ook een positief verhaal?

“In het Lerend Netwerk benadrukten we dat je met de scenario’s naast risicobeheersing ook een uitgebreid aantal opportuniteiten kunt zien. Zo biedt het recente vrijhandelsakkoord van de Europese Unie met India voor Belgische bedrijven nieuwe markten om succesvol te zijn. Dan gaat het om concrete vragen als: ‘welke producten kan ik voor dat land aan mijn gamma toevoegen?’ of ‘hoe kan ik daar het best mijn distributiemodel opzetten?’. Elk bedrijf heeft zijn eigen verhaal voor de marktsituatie, producten, logistiek, toeleveranciers, kwaliteit en flexibiliteit. In het Lerend Netwerk werden ervaringen gedeeld en wekten we de aandacht voor wisselkoersen, politieke agenda’s van landen en regio’s, organisatie van toeleveringsketens en marktonderzoek. We bezochten ook een West-Vlaams bedrijf dat wereldwijd zeer succesvol is.”

Staat de geopolitieke situatie zo onder spanning dat elk bedrijf er invloed van ondervindt?

“Wie buiten de Europese Unie handelt, had al altijd te maken met handelsrestricties en tarifering. Door de huidige turbulenties wordt dit nu ook een aandachtspunt voor bedrijven met indirect internationale klanten of leveranciers. In veel landen en regio’s waar je 10 of 20 jaar geleden zeer vlot handel kon drijven, ontwikkelden onze bedrijven netwerken van klanten en leveranciers. Als daar dan protectionisme ontstaat, dan wordt het een complex gegeven.”

Hoe ziet u de komende jaren?

“Ik denk dat de storm niet meteen zal gaan liggen. Mijn advies is: hou het hoofd koel, bereid je voor en pak de situatie aan. Zo maak je je bedrijf structureel weerbaar om internationaal succesvol te zijn.”