De zaak draagt de naam van haar vader, maar toch is het vooral dochter Widukind Stockmans die Studio Pieter Stockmans in Genk internationaal op de kaart heeft gezet. Zelf is ze heel bescheiden en houdt ze de voeten op de grond, twee eigenschappen die ze ook aan haar dochter Finne wil meegeven. Die is recent in het familiebedrijf gestapt, waar ze veel vrijheid en verantwoordelijkheid krijgt om haar ideeën te implementeren. Of Finne later de taken van haar moeder zal overnemen, dan wel als ontwerper in de voetsporen van haar grootvader Piet en vader Frank zal treden, zal nog moeten blijken. Een straffe chronologie van vrouwelijk leiderschap, gespreid over diverse generaties.
In mijn jeugd heb ik veel meegeholpen in het atelier en ging ik mee naar expo’s”, zo begint Widukind Stockmans het verhaal. “Ik groeide op in deze wereld en voelde gaandeweg de affiniteit met het kunstzinnige, met het esthetische. Ik vond het mooi wat Piet maakte en zag er wel veel potentieel in. Toch was ik niet voorbestemd om later in de zaak te stappen. Ik studeerde marketing en grafische vormgeving, en werkte eerst bij een drietal andere bedrijven. Het is daar dat het ondernemerschap begon te kriebelen. Ik liep er soms vast om naar een hoger tempo te schakelen en mijn ideeën te kunnen realiseren. Tegelijk zag ik dat mijn vader zijn werk niet meer gedaan kreeg, waardoor er heel wat kansen onbenut bleven. Omdat hij niet meer met personeel wou werken, vroeg hij of zijn kinderen interesse hadden om in te springen. Mijn broer zag het niet zitten, maar mij sprak het wel aan. Zo maakte ik de overstap en begon ik mijn carrière in het familiebedrijf.”
“Japanners wilden niet met me praten”
Van haar vader kreeg ze meteen de vrijheid om ‘haar ding’ te doen. “Ik had wel een aantal doelstellingen toen ik eraan begon”, zegt ze. “In de eerste plaats wou ik het ambacht van de porseleinkunst bewaren. Het mocht geen fabriek worden die ging concurreren met massaproductie uit de ‘lageloonlanden’. Ik wou de maakindustrie hier houden en het handmatige vakmanschap in de verf zetten. Dat was mijn unique selling proposition om een merk te maken van Studio Pieter Stockmans. Ik had er alle vertrouwen in dat het zou lukken. De belangstelling voor creatief en kwalitatief porselein was er altijd al, want ik verkocht aan grote, internationale modehuizen zoals Dior of Donna Karan. Het was alleen een kwestie van een breder publiek te gaan zoeken, bijvoorbeeld in de sterrenrestaurants. En dus ging ik naar beurzen, in Parijs, Italië en veel verder. Altijd alleen, als jonge vrouw in een wereld die toch vooral uit mannen bestond. Het was vaak gecompliceerd. Een heel gedoe om mijn weg daarin te vinden. Zo waren er Japanners die zelfs niet met mij wilden praten omdat ik een vrouw was … Maar uiteindelijk was het toch altijd de gepassioneerde uitleg over onze ambachtelijke productie die de doorslag gaf en – genderoverstijgend – mooie opdrachten opleverde. Ik heb tegen potentiële klanten altijd over ambacht en kwaliteit gesproken, nooit over sales en kortingen.”
“Klanten kijken niet naar het geslacht of andere kenmerken van de persoon die tegenover hen zit, zolang het aanbod aan hun wensen voldoet”, aldus nog Widukind Stockmans. “Ik heb altijd goed geluisterd naar wat de klanten graag wilden hebben. Daarmee ging ik naar onze ontwerpers in het atelier. Het was een andere manier van werken dan Piet gewoon was, maar hij volgde, en dat wierp zijn vruchten af.”
Voorbeeldrol
En zo, stap voor stap, groeide Widukind uit van assistente van haar vader tot bedrijfsleider. “Omdat mijn aanpak werkte, kreeg ik de ruimte om ook andere ideeën tot uitvoering te brengen. Ik ontwikkelde een systeem voor de optimalisatie van het atelier, bouwde de winkelruimte uit en ging nog meer aandacht besteden aan het klantenbestand. Met vallen en opstaan leidde dat tot mooie resultaten. En ja, vandaag zijn we met een team van 14 mensen, elk met hun eigen competenties. Omdat ik alle taken in de organisatie heb gedaan, is het makkelijker om daar een coördinerende rol in te spelen. Je leiderschap wordt aanvaard als je weet waarover je praat en elke dag het beste van jezelf geeft. Je moet een voortrekker zijn, het goede voorbeeld geven. Man of vrouw, dat heeft dan geen belang. Je dwingt respect af door rekening te houden met de mensen rondom jou. Dat geldt voor medewerkers, maar ook voor leveranciers, klanten en andere stakeholders.”
Veel leren van opa
Intussen is ook Finne Claesen, dochter van ontwerper Frank en Widukind, en dus kleindochter van Piet, mee in het bedrijf gestapt. Extra ‘girl power’ bij Studio Pieter Stockmans dus. “Het was zeker geen verplichting om als derde generatie hier aan de slag te gaan”, vertelt ze. “Het is heel soepel gelopen. Ik was vooral enthousiast omdat ik thuis kon ervaren hoe zowel mama als papa gepassioneerd over hun werk vertelden. Ik heb dat altijd mooi en uniek gevonden. Na mijn studies als interieurarchitecte kwam het nieuws dat opa ziek was. Omdat ik nog zoveel mogelijk van hem wil leren, ben ik hier ervaring komen opdoen. Het idee was: als het meevalt, blijf ik. En zo is het gegaan…”
“Als enige vrouw: dat was raar”
De samenwerking tussen moeder en dochter verloopt prima. “De taken zijn goed afgelijnd”, legt Widukind uit. “Zij heeft expertise op gebieden waar ik minder ervaring in heb, zoals sociale media en de laatste digitale ontwikkelingen. Maar ook andere inzichten die zij bijbrengt, zijn heel interessant. Ik miste iemand van deze generatie in het team, precies omdat hun zienswijze verrijkend is. Met Finne is deze lacune nu ingevuld.” Net zoals haar moeder in de begindagen wil Finne alle facetten van het bedrijf leren kennen. “Ik wil het vakmanschap onder de knie krijgen in het atelier, maar ook op het bureau en in de winkel steek ik veel op. Ik krijg een bepaalde vrijheid en verantwoordelijkheid om de dingen op mijn manier aan te pakken, en dat vertrouwen werkt heel motiverend. Ook extern probeer ik me bij te scholen, onder meer door opleidingen en netwerking bij Voka. Ideeën uitwisselen met andere ondernemers is sowieso verrijkend.” Wat Widukind kan beamen: “In ‘mijn tijd’ was ik vaak de enige vrouw op netwerkactiviteiten, en dat vonden de mannen wel wat raar. Intussen is het overal in de bedrijfswereld wel duidelijk dat er een goed evenwicht moet zijn, met aanvullende competenties. Man of vrouw, als je luistert naar alle meningen en iedereen respecteert, leer je veel van elkaar.”
Richting vader of moeder?
Dus geen netwerking in typische ‘vrouwenclubs’? “Voor mij hoeft dat niet, maar het kan zeker interessant zijn. Wie weinig mensen kent, kan een vrouwelijk netwerk gebruiken als springplank naar een bredere kennissenkring.” Nog tips voor Finne? “Ze moet vooral met de voeten op de grond blijven, en geleidelijk aan groeien. Ze mag ook niet bang zijn om fouten te maken. Waar het in deze fase van haar carrière op aankomt, is dat ze ontdekt waar ze goed in is en wat ze graag doet. Dan kan ze daarna nog altijd kiezen of ze meer in de voetsporen van haar vader en grootvader evolueert, met name het ontwerp en het atelier, dan wel of ze meer zoals haar moeder in marketing, sales en algemene coördinatie wil terechtkomen. De toekomst zal het uitwijzen. De kansen liggen voor het grijpen.”
