Voka legt met ‘Switch naar groei 2035’ een nieuwe toekomstvisie voor de economie op tafel. De centrale ambitie: de jaarlijkse groei optrekken van ongeveer 1 naar 2%. Dat ene procentpunt kan Vlaanderen tegen 2035 bijna 50 miljard euro extra bruto toegevoegde waarde opleveren. Voka introduceert daarom de groeitoets: elke Vlaamse en federale begrotingsmaatregel moet vooraf beoordeeld worden op impact op de concurrentiekracht, productiviteit en investeringen.
“De komende begrotingsbesprekingen zijn de eerste test. Saneren is noodzakelijk, maar saneren zonder groeikompas is zinloos. Elke begrotingsmaatregel moet daarom de groeitoets doorstaan: versterkt ze onze productiviteit, concurrentiekracht en investeringen, of remt ze die af? Nieuwe lasten op arbeid, ondernemerschap en investeringen doorstaan die toets niet. Groei moet opnieuw de eerste beleidsprioriteit worden. Want alleen met meer economische groei zullen we de vele maatschappelijke uitdagingen, van zorg, pensioenen, klimaat, defensie tot koopkracht, met succes kunnen aanpakken”, zegt Frank Beckx, gedelegeerd bestuurder van Voka.
Elke begrotingsmaatregel moet de groeitoets doorstaan: versterkt ze onze productiviteit, concurrentiekracht en investeringen, of remt ze die af?
Gedelegeerd bestuurder Voka
Voka stelt de toekomstvisie voor tijdens de Voka Rentrée in de Skyhall op Brussels Airport, en kan daarbij rekenen op een recordopkomst van 1.300 ondernemers en beleidsmakers.
De nieuwe toekomstvisie kwam van onderuit tot stand, met de inbreng van ruim 250 ondernemers, experten en de zes Voka Kamers van Koophandel. Ze bevat 30 meetbare ambities en 75 concrete groeivoorstellen voor 10 strategische ecosystemen.
Huidige lage groei raakt aan welvaart
Volgens de Nationale Bank groeit de Belgische economie in 2026 met amper 0,6%. Ook de stemming bij ondernemingen blijft somber. Uit de recente Voka-enquête bij 600 ondernemingen blijkt dat bijna twee op de drie de huidige economische situatie negatief inschatten. Slechts 9% verwacht beterschap in de komende twaalf maanden.
Meer groei creëert ruimte voor hogere koopkracht, betere zorg en onderwijs, moderne infrastructuur en veiligheid en de klimaattransitie. Zonder groei krijgen we een verdelingsstrijd: wat de ene groep wint, moet de andere inleveren. Dat voedt onzekerheid en polarisatie.
“Onze opdracht is tweeledig: het structurele tekort halveren én de jaarlijkse reële groei verdubbelen. Het tekort gedeeld door twee, de groei maal twee. Groei is geen doel op zich, maar de voorwaarde voor een duurzame samenleving, een weerbare maatschappij en meer levenskwaliteit”, zegt Rudy Provoost, voorzitter van Voka.
Duidelijke keuze voor 10 ecosystemen
Voka schuift 10 strategische ecosystemen naar voren waarin Vlaanderen al economische of technologische sterktes heeft, die bovengemiddeld groeipotentieel bieden of van strategisch belang zijn. Samen vertegenwoordigen ze ongeveer 60% van de Vlaamse economische activiteit: agrovoeding, energie-intensieve industrie, bouw, zorg en gezondheid, veiligheid en defensie, digitale technologie, energie-oplossingen, logistiek, het financiële ecosysteem en zakelijke dienstverlening.
De rode draden doorheen de 30 ambities en 75 groeivoorstellen zijn: productiviteit, valorisatie van innovatie en internationale schaal. Cruciaal in de Voka toekomstvisie is het creëren van sterke verbindingen tussen ondernemingen, kennisinstellingen en overheid.
Enkele van de 30 ambities en 75 voorstellen:
- Het aantal in Vlaanderen verankerde unicorns gaat maal vijf
- Onze economie heeft de laagste elektriciteitsprijzen van onze buurlanden
- We voeren een nieuwe laagdrempelige en fiscaal aantrekkelijke groeirekening in voor particulieren
- Vlaanderen is een Europese voorloper in hersengezondheid, neurodegeneratie en neurotechnologie
- De dienstensector is een AI-first hoogproductief ecosysteem
- We bouwen elk jaar 25.000 nieuwe woningen
- Vlaanderen is koploper qua autonoom vervoer
- We worden de 'Food and Health Valley' van Europa
Daarnaast formuleert Voka tien essentiële randvoorwaarden voor een beter ondernemingsklimaat: de digitale transformatie versnellen, de arbeidsmarkt efficiënter maken, talent maximaal ontwikkelen, een groei-ondersteunende fiscaliteit uitbouwen, het concurrentievermogen versterken, administratieve lasten drastisch verlagen, onderzoek beter valoriseren, de economie systematisch verduurzamen, meer ruimte creëren om te ondernemen en kapitaal beter mobiliseren.
Van visie naar uitvoering
‘Switch naar groei 2035’ is geen eenmalige publicatie. Voka zal de ambities en voorstellen samen met ondernemingen, kennisinstellingen en overheden omzetten in acties en volgt de vooruitgang op via een dashboard. Die meet zowel de brede economische ontwikkeling als de realisatie van de tien randvoorwaarden en de resultaten per ecosysteem. Zo wordt zichtbaar waar Vlaanderen en België vooruitgaan, waar we achteropraken en waar bijkomende actie nodig is.
