RAAP België 10 jaar: archeologisch onderzoek vormt stevige basis voor onroerend goed

Het managementteam, van RAAP België Caroline Ryssaert,  algemeen bestuurder en Louise Ryckebusch, commercieel manager.

Tekst Bart Vancauwenberghe - foto Luc Nimmegeers

Wie de eerste ‘overblijfselen’ van RAAP afstoft, merkt dat die van 1985 dateren en zich in Nederland bevinden. Daar is het gelijknamige bedrijf nog altijd een vaste waarde in de sector. Tien jaar geleden vroeg het Nederlandse management aan Caroline Ryssaert om een autonoom bedrijf voor de Vlaamse markt op te starten. 

“Ik had bij Antea Group en via een eigen eenmanszaak al heel wat ervaring in archeologie opgedaan”, legt Caroline uit. “Daarom zag ik die uitdaging meteen zitten. We zijn in Nazareth gestart, verhuisden acht jaar geleden naar onze huidige site in dezelfde gemeente en kunnen intussen rekenen op een vakkundig team van 20 ervaren mensen.”

Waardevolle sporen behouden

De opstart van RAAP in Vlaanderen, in 2016, had onder meer te maken met het nieuw Vlaams Onroerenderfgoeddecreet rond archeologisch onderzoek. “Sinds 2016 verplicht dit decreet aan bouwheren om bij bouw- of verkavelingsprojecten van een bepaalde grootorde eerst na te gaan of er archeologisch erfgoed in de bodem aanwezig is.  Wie een omgevingsvergunning aanvraagt voor een project van bepaalde oppervlaktecriteria, moet daarom door een erkend archeoloog een archeologienota laten opmaken. Wij gaan via bureauonderzoek, terreinonderzoek of proefsleuven na of er historische relicten in de ondergrond zitten. Op basis daarvan bepalen we of  bijkomende opgravingen nodig zijn, dan wel of de werken zonder extra maatregelen kunnen starten. Op die manier wil de overheid vermijden dat door bouwwerken of grondverzet waardevolle sporen uit het verleden onherroepelijk verloren zouden gaan.”

Vertraging vermijden

Door het nieuwe decreet is de verantwoordelijkheid van RAAP gegroeid. “Vroeger bepaalde het Agentschap Onroerend Erfgoed zelf of archeologie nodig was van zodra er een omgevingsvergunning binnen kwam. Dat zorgde voor onzekerheid bij projectontwikkelaars, vermits zij op dat moment nog niet wisten wanneer hun project van start zou gaan. Nu weten ze, op basis van de oppervlakte die ze willen bebouwen, meteen zelf of een archeologienota nodig zal zijn. Een archeologisch vooronderzoek is bij projecten van een bepaalde omvang vaste prik geworden. Wij begeleiden onze opdrachtgevers al in een prille fase en kunnen vanuit onze knowhow de timing en de duur van de eventuele uitvoeringswerken goed inschatten. Gedurende de hele fase –  van screening en onderzoek tot rapportering – zorgen we er mee voor dat projecten juridisch correct en zonder onnodige vertraging verlopen”, pikt commercieel manager Louise Ryckebusch in.

RAAP verricht ook opdrachten in functie van wetenschappelijke vraagstelling, bijvoorbeeld in functie van de toeristische ontsluiting van erfgoed. “Recent deden we dat voor de citadel van Zoutleeuw. Naast archeologie leggen we ons ook toe op bouwhistorisch- en/of erfgoed-landschappelijk onderzoek. We merken dat de vraag naar het in kaart brengen van landschappelijke relicten stijgt.”

Het projectleidersteam van RAAP

Ook ‘out of the box’-opdrachten raapt het team graag op. “Dan denken we bijvoorbeeld aan de lijntracés die we onderzoeken voor bedrijven zoals Air Liquide of Fluxys. Die trajecten gaan dwars door landschappen, waardoor we op locaties komen waar we met ‘gewoon’ archeologisch onderzoek niet komen. Dat leert ons dat er ook op dergelijke sites vaak bepaalde archeologische resten aanwezig zijn. Daar hebben we ook al specifieke publicaties over geschreven.”

Interne groei

Menselijke kennis is hét fundament waarop de diensten van RAAP zijn gebouwd. “Net daarom dragen we zorg voor ons personeel erg hoog in het vaandel. Dat weerspiegelt zich in een goed loonbeleid (waarbij de lonen hoger liggen dan het gemiddelde van de sector), een gezonde werk-privébalans, meer opleidingsdagen dan wettelijk vereist is, heel kwalitatieve software en werkmateriaal, voldoende interne groeimogelijkheden, twee teamdagen per jaar … en uiteraard een passend feestje ter gelegenheid van ons ‘tinnen’ jubileum”, besluit Caroline, die de huidige actieradius – vooral de westelijke kant van Vlaanderen – richting Antwerpen, Brussel en Limburg wil uitbreiden.