“We mogen niet naïef zijn, maar ook niet stilvallen. Gewoon doorgaan."

Van staal naar systeemdenken

Smulders bouwde zijn reputatie op in staalconstructies, maar is intussen veel meer dan dat. Vandaag is het bedrijf actief in de offshore windsector, en werkt het aan alles van staalconstructie tot elektrische uitrusting van substations. “We zijn geëvolueerd naar high-voltage installaties en electromechanica. Daarmee is onze voetafdruk niet alleen materieel veranderd, maar ook moreel complexer geworden,” vertelt Tim.

Hij staat binnen het bedrijf mee aan het roer van kwaliteit, veiligheid en duurzaamheid. “Onze sector evolueert snel. De uitdagingen zijn niet alleen technisch, maar ook sociaal en ecologisch. Hoe zorg je ervoor dat je supply chain ethisch in orde is als je moet samenwerken met partners in Azië of Afrika? Dat is geen eenvoudige oefening.” 

Van beleid op papier naar controle op het terrein

Smulders werkt met een Ethics Policy en een Purchasing Policy, maar Tim beseft: papier is geduldig. “De grote vraag is: hoe maak je het concreet? Een policy over mensenrechten is mooi, maar hoe weet je écht wat er gebeurt bij een onderaannemer? Hoe worden de mensen betaald? Waar slapen ze? Dat zijn dingen die je moet durven checken.”

Smulders voert vandaag zijn eerste audits uit op huisvesting en werkt aan internationale screenings van onderaannemers. “In Polen zetten we nu een externe partner in om subcontractors te auditen. Als dat werkt, willen we het wereldwijd uitrollen. Maar we zijn er nog niet.”

Ook via externe platformen zoals Ecovadis of Viaco worden leveranciers wereldwijd geëvalueerd. “Van de meer dan 1.000 respondenten hebben we er al een dertigtal moeten schrappen, puur op basis van dubieuze antwoorden of het ontbreken van transparantie. Dat zijn geen leuke beslissingen, maar ze zijn noodzakelijk om aan onze visie te blijven bijdragen.”

“CO₂-reductie is geen excuus om mensenrechten te vergeten”

Tim pleit voor een bredere kijk op duurzaamheid. “Er is lang een soort CO₂-tunnelvisie geweest. Alles draaide rond emissiereductie” zegt hij. “Maar duurzaamheid gaat over méér dan cijfers en targets. Het gaat ook over de mensen achter de keten, over arbeidsrechten, leefomstandigheden en eerlijkheid.” Hij haalt het voorbeeld aan van subcontractors die lassers leveren uit Bulgarije, maar daar zitten ook Kazakken en Indiërs bij. “Op papier lijkt alles in orde, maar in de praktijk weten we vaak niet hoe deze mensen betaald worden, hoe ze leven, of hun documenten niet worden ingehouden. Dat vraagt actief beleid én controle.” 

Smulders werkt intussen met externe audits, huisvestingsinspecties en opleidingen rond due diligence. “We krijgen gelukkig ook steun van klanten die mee druk zetten en ons evalueren. Zo leren we bij, en bouwen we stap voor stap aan een systeem dat werkt.” Hij ziet hoe de sector tegelijk vooruit wil én met de rem op rijdt. “Als we te snel gaan en de rest van de wereld doet niet mee, brengen we onszelf in moeilijkheden. Je kan geen duurzame transitie maken als je er failliet aan gaat. Er is balans nodig tussen ambitie en haalbaarheid.”

Samen wereldwijd vooruit  

Binnen het Franse moederbedrijf Eiffage wordt er gewerkt aan een groepsbrede aanpak. “Frankrijk en Duitsland liggen vaak voor op Europese wetgeving, dus dat helpt ons. Via tools als het VIACO-platform worden leveranciers wereldwijd bevraagd over corruptie, ethiek, en werkomstandigheden.”

Toch ziet Tim de geopolitiek als een constante zorg. “China en Europa zetten door. India kijkt de kat uit de boom. De VS is wispelturig. Als de grote spelers niet op één lijn zitten, wordt het moeilijk om wereldwijd écht verschil te maken. Maar we moeten blijven proberen.”  

Blijven gaan. Mét open ogen.

Wat Tim Balcaen drijft, is de kracht van volharding en realisme. “Noem het gerust West-Vlaamse koppigheid.” zegt hij. “Niet plooien, gewoon blijven gaan. Maar wel met open ogen, niet blind voor wat misgaat, en ook niet verblind door grote idealen.” Voor hem gaat duurzaamheid over verantwoordelijkheid opnemen, zonder dramatiek maar ook zonder naïviteit. “We zijn misschien maar een klein radertje, maar als iedereen in de keten zijn rol speelt, dan begint dat rad wél te draaien. En dan ontstaat er echte vooruitgang, niet in woorden, maar in daden.”

Vooruitgang betekent voor Tim vooral: blijven bewegen en blijven verbeteren. “Geen oogkleppen, geen moralisme.” zegt hij. “We moeten vooruit, maar met een brede blik. We moeten durven bijsturen, leren uit wat niet werkt, en samenwerken over grenzen heen.” Het is die combinatie van volharding en nuance die hem elke dag opnieuw motiveert om duurzaamheid niet als doel, maar als werkwoord te benaderen.