Skip to main content
  • Home
  • Nieuws
  • Waar voor je geld? Een internationale benchmarking
Internationale benchmarking

Waar voor je geld? Een internationale benchmarking

De Vlaamse en federale regering hebben op verschillende cruciale domeinen voor onze economie vooruitgang geboekt. Maar Vlaanderen en België opereren uiteraard niet op een eiland. Daarom moeten we de resultaten van de Vlaamse en federale regering ook vergelijken met de evoluties in de rest van Europa. Dat doen we aan de hand van de ‘Waar voor je geld’-index van Voka.

De ‘Waar voor je geld’-index zet de kwaliteit van het gevoerde beleid af ten aanzien van wat we ervoor betalen, en wordt opgesteld voor België en 23 Europese landen. De kwaliteit van het gevoerde beleid wordt ingeschat op basis van 46 indicatoren, gaande van economische prestaties, over arbeidsmarkt en sociaal kapitaal, tot onderwijs en technologie. Onze prestaties op die ‘Waar voor je geld’-index kunnen we vergelijken van 2014 tot 2018. Belangrijk daarbij is dat die prestaties telkens relatief bekeken worden ten opzichte van de andere geëvalueerde landen. Het uitgangspunt daarbij is dat als wij inspanningen leveren om de ‘waar voor je geld’ van het Vlaams en federaal beleid op te krikken, maar de rest van Europa boekt meer resultaten, we er dan toch op achteruit gaan.

Onze overheden kosten wat minder

De inspanningen van deze regeringen om in te zetten op besparingen hebben effectief opgeleverd. De totale uitgaven van alle Belgische overheden samen zakten van 55,2% van het bbp in 2014 naar 51,8% in 2018, een daling met 3,5% dankzij een combinatie van lagere rentelasten, betere conjunctuur en besparingen. Maar ondertussen zat ook de rest van Europa niet stil. Gemiddeld zakten de totale overheidsuitgaven in de andere 23 landen van 46,7% van het bbp in 2014 naar 43,9% in 2018, een daling met 2,8%.

De Belgische overheidsuitgaven zakten dus gevoelig in deze legislatuur, maar blijven toch hoog in internationaal perspectief. Ter illustratie: in 2014 had België de derde hoogste overheidsuitgaven in Europa, in 2018 was dat nog altijd de vierde hoogste. 

De kwaliteit van het beleid ging er relatief op achteruit

Voor de ‘waar’, dus kwaliteit van het beleid, zakte België van een veertiende plaats in 2014 naar een zestiende plaats in 2018. Dat betekent niet dat er geen inspanningen geleverd werden, maar wel dat andere landen meer deden. België verloor vooral terrein op het vlak van macro-economische prestaties, sociaal kapitaal en onderwijs. De relatieve achteruitgang op het vlak van de economische prestaties hoeft niet te verbazen. België kwam vrij goed door de crisisjaren, maar de voorbije jaren maakten de eerdere crisislanden een forse inhaalbeweging. In die zin was de Belgische economie in 2014 nog bij de betere groeiers in Europa, terwijl ze de jongste jaren tot de zwakste groeiers behoort. Wat sociaal kapitaal betreft, verloor België vooral terrein op het vlak van het vertrouwen in de nationale regering en in de regeringen op lokaal niveau. De zwakkere prestaties voor onderwijs zijn vooral het resultaat van de snel verslechterende PISA-scores voor wetenschap en lezen. 

Grafiek waar voor je geld

Ter plaatse trappelen op laag niveau 

Als we deze evoluties inzake overheidsuitgaven en kwaliteit van het beleid combineren, levert dit uiteindelijk een verbetering in de ‘Waar voor je geld’-index op van een negentiende plaats in 2014 naar een achttiende plaats in 2018. Niettemin blijft België op een onaanvaardbaar laag niveau hangen. We betalen dus nog altijd te veel voor de kwaliteit van het beleid die we daarvoor terugkrijgen. Van de drieëntwintig vergelijkingslanden zijn er maar liefst dertien die een betere kwaliteit afleveren met dezelfde of lagere overheidsuitgaven. Dat illustreert dat onze overheden nog veel marge hebben om meer ‘waar’ voor het belastinggeld te leveren. Ofwel kunnen we eenzelfde kwaliteit leveren met lagere uitgaven, ofwel moeten we de kwaliteit verhogen voor eenzelfde niveau van overheidsuitgaven. De efficiëntie van onze overheden kan dus veel beter.

Contactpersoon

Niko Demeester - Secretaris-Generaal

ING
Logo Mensura
Proximus
SD Worx
DeTijd