Skip to main content
  • Home
  • Nieuws
  • Sterkere schoolbesturen als hefboom voor sterker onderwijs
Schoolbesturen
  • 16/07/2018

Sterkere schoolbesturen als hefboom voor sterker onderwijs

Twee jaar na de conceptnota ligt het decreet over bestuurlijke optimalisatie in het leerplichtonderwijs op de werktafel van de Vlaamse regering. Van de oorspronkelijke ambitie blijft er, na lange politieke discussies en onderhandelingen met de onderwijskoepels en -vakbonden, weinig overeind.

SchoolbesturenVandaag missen veel schoolbesturen voldoende schaalgrootte. Vooral het katholiek onderwijs bestaat uit vele, sterk in omvang variërende vzw’s. De scholen zijn gegroepeerd in scholengemeenschappen die weinig echte impact hebben aangezien ze niet beschikken over rechtspersoonlijkheid of juridische bevoegdheden. Het nieuwe decreet zal wellicht niet veel veranderen aan de huidige situatie: de minimumnorm voor het aantal leerlingen wordt een klein beetje opgekrikt, maar de scholengemeenschappen blijven bestaan. Scholengemeenschappen waarvan de deelnemende scholen deel uitmaken van hetzelfde schoolbestuur worden extra gestimuleerd door hen meer mogelijkheden te geven om hun middelen aan te wenden. Dezelfde pot middelen die vandaag bestaat om samenwerkingsverbanden te stimuleren, wordt hiervoor gedeeltelijk geheroriënteerd. Hierdoor zullen scholengemeenschappen vooral gebruikt worden als subsidiëringsvehikels en minder om de krachten effectief te bundelen.

Een bestuurlijke schaalvergroting in het leerplichtonderwijs is nochtans broodnodig. Het gaat hierbij niet over grotere scholen, maar wel over het versterken en professionaliseren van de schoolbesturen; de rechtspersonen die verantwoordelijk zijn voor het onderwijs en het personeels- en financieel beleid. Sterke schoolbesturen met een regionale afbakening betekenen voor iedereen een win. Voor de leerlingen en hun ouders omdat grotere schoolbesturen een transparant studieaanbod, een helder communicatiebeleid, een adequaat zorgbeleid, een beleid rond leerlingenbegeleiding- en oriëntering en een degelijk infrastructuurbeleid kunnen uittekenen. Voor de leerkrachten omdat grotere schoolbesturen een professioneel personeelsbeleid kunnen ontwikkelen met meer werkzekerheid en ondersteuning voor jonge leerkrachten en kwalitatieve na- en bijscholing voor ervaren leerkrachten. Voor de scholen omdat een centrale administratie ondersteunende diensten kan aanbieden zoals aankoopbeleid en personeelsadministratie. Voor directeurs om hen administratief te ontlasten en hen meer ruimte te geven voor hun pedagogische kerntaken. Voor de maatschappij door een sterkere samenwerking tussen de netten en koepels, verregaande efficiëntiewinsten en samenwerkingen tussen leerplichtonderwijs, deeltijds kunstonderwijs en volwassenenonderwijs.

Schoolbesturen moeten sociale ondernemingen worden. Het hoger onderwijs staat op dat vlak een pak verder. Het financieringsmodel moet schoolbesturen veel sterker stimuleren om aan schaalvergroting te doen. Fusies stellen schoolbesturen in staat een professionelere structuur op te zetten. Ze bieden meer mogelijkheden om ondernemers aan te trekken die hun externe expertise over personeelsbeleid of gebouwenbeheer kunnen inbrengen in de raden van bestuur. De plannen van de Vlaamse regering gaan niet ver genoeg. Daarnaast, en dat moet een speerpunt zijn voor de volgende legislatuur, moeten er veel meer bevoegdheden van de koepels en de overheid naar de schoolbesturen verschuiven. Bijvoorbeeld wat het personeelsbeleid betreft moet het schoolbestuur zelf kunnen kiezen hoe het haar leraren verloont, beloont en evalueert. De vlakke loopbaan kan zo verdwijnen en het lerarenberoep wordt opgewaardeerd. Zonder drastische hervormingen is de leraar een uitstervend ras en dat is nefast voor de economische ontwikkeling van Vlaanderen.

Een decreet met onvoldoende ambitie zal hetzelfde gevoel oproepen als de hervorming van het secundair onderwijs: goed dat er eindelijk werk van wordt gemaakt, maar in de feiten verandert er weinig. Terwijl sterkere schoolbesturen net een voorwaarde zijn om met de hervorming van het secundair onderwijs en de nieuwe eindtermen aan de slag te gaan. In het onderwijsveld is er momenteel een sterke tendens naar sterkere en professionelere schoolbesturen. Laten we gaan voor regelgeving die dit maximaal stimuleert en ondersteunt.

 

Jonas De Raeve - Adviseur Onderwijs - jonas.deraeve@voka.be - 0473 76 65 07

 

Contactpersoon

Jonas De Raeve

Adviseur Onderwijs

ING
SD  Worx