Stad van kennis

12/06/2018 , Jean-Paul Van Avermaet, voorzitter Voka Metropolitan

Het chemieconcern Solvay gaat zijn site in Brussel hernieuwen en er een innovatiehub rond nieuwe materialen organiseren. Met de Brexit voor ogen trekt Brussel financiële nichespelers uit Londen aan. Een nieuwe internationale benchmarking leert dat langs de as centrum Brussel-luchthaven hoogwaardige, kennisintensieve activiteiten kunnen worden aangetrokken, van hoofdkantoren, zakelijke dienstverleners tot ICT en software of farma. Op de Reyers-site maken de openbare zenders VRT en RTBF zich op om een cluster van nieuwe media te ontwikkelen.

Het zijn enkele opvallende ontwikkelingen, die aangeven dat de Brusselse metropool heel wat troeven heeft voor het aantrekken en ontwikkelen van kennisintensieve bedrijven. Eén van de troeven is dat er al tal van kennisbedrijven aanwezig zijn, zoals ICT, (nieuwe) media, financiële en zakelijke diensten, gespecialiseerde logistiek,… Kennisbedrijven clusteren zich graag bij elkaar. Maar er is uiteraard ook de internationale functie van Brussel die interessante klanten oplevert en een aantrekkingspool vormt voor talent. Verder heeft de Brusselse metropool een centrale ligging met goede connecties met een groot deel van de Europese markt.

Deze troeven zijn voor een stuk te danken aan externe factoren, een dosis geluk: de vestiging van de EU-instellingen en de NAVO, de geografische ligging binnen een steeds meer geïntegreerde Europese markt en de aantrekkingskracht van een internationale grootstad voor talent. Maar met de troefkaarten die Brussel kreeg toegespeeld, moet wel verstandig worden omgegaan. We kunnen ze verspelen. Vooral de connectiviteit komt in het gedrang door de aanhoudende mobiliteitsproblemen en het gebrek aan zekerheid over de toekomst van de luchthaven.

We moeten de troeven van Brussel als metropool van kennis koesteren en uitspelen. Het belang van deze kennisactiviteiten voor de economische toekomst van de Brusselse metropool kan niet worden overschat. Gelet op onze hoge loonkosten en fiscale druk kunnen we internationaal enkel concurreren in activiteiten waar vooral geconcurreerd wordt met kennis en menselijk talent.

Is er dan in de Brusselse metropool enkel plaats voor hooggekwalificeerd talent? Helemaal niet. Kennisintensieve bedrijvigheid vormt de trigger voor een dynamische markt voor allerlei diensten aan bedrijven en hun medewerkers: vervoer, schoonmaak, koerierdiensten, horeca, beveiliging, catering, kinderopvang, cultuur en vrijetijdsvoorzieningen,… Voor vele van deze activiteiten zijn geen bollebozen nodig, wel mensen met enige sociale vaardigheid en werklust.

Het lijkt paradoxaal, maar wanneer we vele laaggeschoolde Brusselaars aan een job willen helpen, dan moeten we in de eerste plaats excelleren in kennisintensieve activiteiten. In de tweede plaats hebben we nood aan een arbeidsmarkt die voldoende flexibel is om de jobs in toeleverende diensten ook effectief in de markt te kunnen brengen en we hebben uiteraard nood aan basisvaardigheden bij de werkzoekenden om die jobs in te vullen. Als we daarin slagen, brengen we een positieve spiraal op gang, waarbij  kennisintensieve bedrijven en toeleverende diensten elkaar versterken.

Deze opinie verscheen eerder als editoriaal in 'Ondernemers in de Brusselse metropool', editie juni 2018. Lees hier het volledige magazine.