Skip to main content
  • Home
  • Nieuws
  • Naar een succesvolle uitrol van duaal leren
Duaal leren
  • 12/04/2017

Naar een succesvolle uitrol van duaal leren

De Vlaamse regering keurde voor de paasvakantie in alle stilte het besluit over de uitbreiding van de proeftuinen duaal leren goed. Het driejarig proefproject ‘schoolbank op de werkplek’ loopt nu bijna een volledig schooljaar en met dit besluit wordt vanaf september het aantal studierichtingen en scholen nog uitgebreid. Het is positief dat er duidelijkheid komt over de geselecteerde studierichtingen, maar tegelijkertijd is het jammer dat er van de 19 oorspronkelijk geselecteerde studierichtingen slechts 14 overblijven.

“De proeftuinen voor duaal leren tonen het potentieel aan.”

  • Het aantal studierichtingen en scholen voor het proefproject wordt in september uitgebreid.
  • De echte uitrol van duaal leren zal slechts lukken als voldaan wordt aan zes randvoorwaarden.
  • Duaal leren zal bijdragen aan de inperking van de ongekwalificeerde uitstroom en de opwaardering van technisch en beroepsonderwijs.

 

Het uitwerken van een kwalitatief standaardtraject voor sterke technische richtingen kost uiteraard tijd en in dat opzicht is het ook logisch dat niet alle studierichtingen kunnen starten. Rekening houdend met de grote vraag van de arbeidsmarkt naar deze profielen, moet er in het derde jaar van de proefprojecten wel prioritair op deze studierichtingen ingezet worden. Naast de uitbreiding van de proefprojecten, heeft de Vlaamse regering de matrix met het studieaanbod van het secundair onderwijs opnieuw geactualiseerd. Hoewel er van de vooropgestelde rationalisatie na meerdere aanpassingen weinig overblijft, is het positief dat de matrix definitief is afgeklopt. Bovendien zijn er ook belangrijke principes afgesproken. De matrix krijgt een dynamisch karakter en zal dus regelmatig worden aangepast op basis van digitale, technologische en maatschappelijke ontwikkelingen. Het onderwijsaanbod zal op die manier mee evolueren met de veranderende arbeidsmarkt. Daarnaast wordt duaal leren een volwaardige leerweg, met mogelijkheden in alle domeinen, zowel in de tweede als in de derde graad.

Randvoorwaarden

Dit laatste mag echter geen theoretisch principe blijven. De structurele uitrol over Vlaanderen is voorzien op 1 september 2018 en het organiek decreet zal dus in de komende maanden op de regeringstafel komen. Voor Voka is het duidelijk dat de uitrol van duaal leren slechts kan slagen onder volgende randvoorwaarden:

  1. De focus moet niet alleen liggen op de traditionele beroepsgerichte studierichtingen, maar vooral op kwalitatieve technische richtingen met leerlingen die ook kunnen doorstromen naar het hoger onderwijs. Alleen zo zal duaal leren een volwaardige upgrade zijn van het huidige leren en werken en wordt het een positieve keuze voor de jongeren.
  2. Hierbij is het essentieel dat er geen onhaalbaar aantal uren op de werkplek moet worden doorgebracht om te kunnen spreken van duaal leren. Voor veel van deze studierichtingen zal meer dan 10u per week onhaalbaar zijn.
  3. Maatwerk moet mogelijk zijn. Er zijn grote verschillen tussen leerlingen, studierichtingen, bedrijven, sectoren en scholen waardoor een ‘one size fits all’-benadering niet werkt. Het nodige pragmatisme moet dus aan de dag gelegd worden.
  4. Competenties moeten effectief op de werkplek aangeleerd worden en niet louter toegepast of ingeoefend terwijl ze in de klas aangeleerd zijn.
  5. Het bestaande enthousiasme mag niet beknot worden door te zware eisen te stellen aan ondernemingen rond bijvoorbeeld de mentoropleidingen of de erkenning van werkplekken.
  6. Werk en onderwijs zijn nog teveel aparte werelden waardoor duaal leren voorlopig nog niet echt uit de startblokken schiet. Door te spreken met één stem (één ambassadeur duaal leren en één communicatie- en sensibiliseringstrategie) kan de overheid haar daadkracht tonen.

De proeftuinen zijn succesvol en tonen het potentieel van duaal leren aan, maar enkel met deze randvoorwaarden zal het meer worden dan het verderzetten van het huidige leren en werken onder een andere noemer. Bovendien zal dergelijke aanpak ook nodig zijn als we duaal leren in de toekomst willen uitbreiden naar doorstroomrichtingen, het volwassenenonderwijs en het hoger onderwijs. Dit duaal leren zal bijdragen aan de belangrijkste doelstellingen van de hervorming van het secundair onderwijs: het inperken van de ongekwalificeerde uitstroom, het opwaarderen van het technisch en beroepsonderwijs en het werk maken van een goede aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt.

 

Jonas De Raeve - adviseur onderwijs - jonas.deraeve@voka.be

ING
SD Worx