Naar een slimme, goedkope en snelle diagnose van verborgen aandoening

19/01/2018

Onderdiagnose van slaapapneu kost de Belgische gezondheidszorg jaarlijks 1 miljard euro. Zo'n 4 tot 5% van  de bevolking zou de aandoening hebben, vaak zonder het zelf te beseffen, en loopt zo risico op tal van andere lichamelijke problemen. De huidige testen zijn inefficiënt, tijdrovend en duur. Het Leuvense bedrijf Ectosense ontwikkelde daarom NightOwl, een handige tool die alle nodige data goedkoop, snel en accuraat verzamelt.

SlaapapneuBart Van Pee, CEO van Ectosense: “Ons idee startte nog voordat we afstudeerden. Frederik en ik waren buurjongens en kenden elkaar dus al goed. Als handelsingenieur en burgerlijk ingenieur deelden we vaak onze ideeën. Toen Frederik op uitwisseling ging naar Zwitserland leerde hij Duarte kennen. Ze werkten toen beiden aan een onderzoek over slaap en slaapstoornissen. Hier kregen ze het idee om rond dit thema samen te werken en er een bedrijf rond te bouwen. Frederik belde me op om dit te vertellen en ik vond het een geweldig project. Mijn andere plannen heb ik direct laten vallen hiervoor”.

Een 4-5 % van de bevolking heeft slaapapneu”, zegt Duarte M. de Almeida, CTO Ectosense. “Eigenlijk is het een groot probleem. Maar weinig mensen krijgen ook de diagnose. Hierdoor hebben veel mensen deze ziekte zonder dat ze het weten. De ziekte is vooral een trigger voor andere problemen zoals een hoge bloeddruk, diabetes en chronisch hartfalen. Tijdig de diagnose stellen, zou veel andere problemen de wereld uit kunnen helpen. Het is bovendien een verborgen kost aan de maatschappij. In de Verenigde Staten wordt de kost geraamd op 65 miljard dollar. Voor België alleen schat men de kost op 1 miljard euro per jaar. Voor een diagnose moet je nu een nacht naar een slaapcentrum. Het is duur, tijdsintensief en er zijn lange wachttijden. De test die je dan krijgt, is niet in de ideale situatie. Je moet overnachten in een ziekenhuis en in een bed met heel veel draadjes om je heen. Je slaapt dus niet zoals je thuis zou slapen. Of je slaapt door die draadjes sneller op je rug. Terwijl dat misschien niet je normale ligging is. De test gebeurt ook maar één nacht. Terwijl slaapapneu sterk varieert over verschillende nachten heen.”

"We willen vooral geen gadget maken, maar wel een tool die de wereldmarkt kan veroveren." - Bart Van Pee, CEO

Frederik Massie, Product manager Ectosense: “Na de uitwisseling in Zwitserland hebben we aan de KU Leuven gevraagd of we hier geen studie over mochten doen in onze opleiding. We kregen een akkoord en zo deden we een klinische studie. Dit was toen nog eerder een masterthesis die wat uit zijn voegen is getreden”.

Eenvoudiger, slimmer, goedkoper en … uiteraard kleiner

“We hebben Ectosense in 2015 opgericht, aanvankelijk met de steun van het iMinds-start-incubatieprogramma (nu imec). Daar vonden we het eerste deel van ons kapitaal en belangrijke adviseurs voor ons project”, vertelt Bart Van Pee. “We zijn toen verder gegaan met de klinische algoritmes. Ze hebben ons zeker geholpen om ons bedrijf op te starten. Ze leverden geen technologie aan maar wel advies bij het uitbouwen van onze start-up. Ook nu de incubatieperiode voorbij is, blijven ze beschikbaar voor hulp. Uiteindelijk willen ze dat het bedrijf op eigen kracht verder gaat en zo goed mogelijk groeit”.

EctosenseDuarte M. de Almeida gaat verder: “Het probleem kenden we intussen. De manier van diagnose van slaapapneu was namelijk niet efficiënt. We gingen dus op zoek naar een simpelere sensor om een even accurate of zelfs accuratere diagnose te maken.”

“We wilden niet dat ons systeem uiteindelijk maar een gadget zou worden. Dus hebben we ook een medisch certificatieproces doorlopen. Er is kwaliteitscontrole in elke stap van ons onderzoek, wat ervoor zorgt dat we intussen ook de nodige certificaten hebben”, vult Bart Van Pee aan.

“Het toestel dat we nu ontwikkelen kan je op je voorhoofd of vinger vastmaken. Het is zo klein als een duimnagel en hindert je niet in je slaap”, zegt Frederik Massie. “De hele nacht verzamelt het toestel informatie en stuurt het dan ’s ochtends door naar ons systeem. Het systeem analyseert dit en bezorgt het aan de arts. Het heeft ook een offline werking voor mensen die geen smartphone hebben. Het grote voordeel is dat je het thuis kan gebruiken in je normale slaapomgeving en meerdere nachten op een rij. De analyses zijn zo veel representatiever en een diagnose zal correcter zijn. De test zelf is veel goedkoper dan de huidige test in het ziekenhuis”.

Proeftuinen in Vlaanderen en Nederland

“Door het CrossCare-project van Interreg kunnen we de toepassing zowel in Nederland als in België testen”, zegt Bart Van Pee. “Dat is heel interessant want InnovAge organiseert voor ons proeftuinen met verschillende doelgroepen. Het zijn een soort experimenteerlabo’s waar bedrijven en (zorg)organisaties hun innovaties uitproberen. We testen het toestel bijvoorbeeld bij oudere mensen, die geen smartphone hebben. Of we onderzoeken welke plakker om het apparaatje op je lichaam te kleven het meest comfortabel is. Bij de smartphone gebruikers bekijken we dan ook of ze de app logisch vinden en of ze het niet raar vinden dat het toestel op hun voorhoofd met bluetooth verbonden is. We testen bij mensen met slaapapneu en zonder slaapapneu. Daarnaast betrekken we via co-creatiesessies de gespecialiseerde artsen alsook de huisartsen. De huisartsen horen meestal als eerste de klachten van de patiënten en spelen dus een belangrijke rol bij een diagnose. Dankzij deze proeftuinen verzamelen we heel veel informatie vanuit verschillende perspectieven. Dat maakt ons product veel gebruiksvriendelijker”.

Enorm marktpotentieel

Duarte M. de Almeida: "Momenteel wordt 85% van de mensen die slaapapneu hebben niet gediagnosticeerd omdat de huidige methode te omslachtig en te duur is. Met de NightOwl van Ectosense kan men op een eenvoudige en relatief goedkope manier veel meer diagnoses uitvoeren. Commercieel kijken we veel verder dan België. België is complexer omdat de kosten voor de diagnoses door een andere instelling worden gedragen dan de kosten geassocieerd met iemand die rondloopt met slaapapneu zonder het te weten. In andere landen zoals Portugal is dit niet het geval. Zo hebben verzekeraars er baat bij dat hun klanten zo gezond mogelijk blijven. Als iemand weet dat hij slaapapneu heeft, kan hij zich veel beter beschermen tegen alle gevolgen ervan. Door tijdigere diagnoses zullen de verzekeringsmaatschappijen minder andere kosten hebben. Voor hen is de test dus zeker interessant. Voor slaapklinieken is de test ook een goede aanvulling. Bij meer mensen zal slaapapneu worden vastgesteld en de meer complexe gevallen komen dan toch bij de slaapcentra terecht”.

"Onderdiagnose van slaapapneu leidt tot tal van onnodige ziekten." - Duarte M de Almeida, CTO.

We staan nu aan de vooravond van de lancering van het geïntegreerde product: NightOwl. Nu komt al ons werk van de voorbije jaren samen. We kijken hier enorm naar uit. Er zijn al verregaande afspraken met een Portugese verzekeraar. Indien de verdere ontwikkeling voorspoedig blijft lopen zullen we nog in de eerste helft van 2018 beginnen produceren”, besluit Bart Van Pee.

Tekst: Marlies Vanthuyne en Sus Bergmans

 

Dit artikel verscheen eerder in Ondernemers Vlaams-Brabant.