Skip to main content
  • Nieuws
  • Kennissessie Voka HC "Populatiemanagement als nieuwe zorgvorm"

Kennissessie Voka HC "Populatiemanagement als nieuwe zorgvorm"

  • 28/03/2022

Onze gezondheids- en zorgbehoeften veranderen: we leven langer met meervoudige langdurige aandoeningen zoals astma, diabetes en hartaandoeningen - en de gezondheidsongelijkheid wordt groter. Populatiemanagement helpt om de behoeften, het aanbod en de resultaten van welzijns- en gezondheidszorg te monitoren en te sturen voor een specifieke regio of bevolkingsgroep. Daar gingen we tijdens de kennissessie van Voka Health Community graag dieper op in.

Populatiemanagement ondersteunt de teams in de frontlinie van welzijn en zorg door administratieve, gezondheids- en metagegevens zinvol en overzichtelijk te presenteren. Zo helpt populatiemanagement om te begrijpen waar onvervulde zorgbehoefte huizen, om lacunes in het zorgaanbod te identificeren en na te gaan hoe resultaten van welzijn en zorg verbeterd kunnen worden.

Volgens Ellen Thielens - adjunct kabinetschef van minister Beke vormen de zorgzones & zorgraden een instrument dat structuur heeft gebracht in het wijde landschap. Ze kunnen gebruikt worden als basis om het zorgaanbod af te stemmen op zorgbehoefte. In globo heeft populatiemanagement als doel de zorg van mensen te verbeteren. Door zich te richten op groepen, niet op individuen, kunnen personen in kwetsbare situaties toch aangesproken worden via maatwerk. Daarvoor wordt bij populatiemanagement gewerkt in 5 fases: (1) omschrijven van de populatie in de ELZ (2) segmenteer de populatie (3) bepaal de thema's en doelen (4) implementeer interventies, (5) monitor & evalueer.

Corona bood een aantal opportuniteiten: in de vaccinatiecentra werden populatiemanagers ingezet om huisartsen te ondersteunen bij het identificeren van risicogroepen. Het model heeft zo zijn nut bewezen in een preventieve context. Aanvullend kan ook naar geestelijke gezondheidszorg, palliatieve zorg en disease management als opportuniteit gekeken worden. Hoe en door wie de rol van populatiemanager moet ingevuld worden, hangt af van de combinatie - of verdeling - van het evenwicht tussen een rol als zorgregisseur en datamanager.

Koenraad Jacob, afdelingshoofd beleidsinformatie en data bij het Departement WVG - stelt dat we gezondheidsdata genereren "van de wieg tot de dood". Die data zit vandaag nog disparaat. We moeten - en zullen - ervoor zorgen dat die data met respect voor privacy gedeeld en uitgewisseld kan worden. Dat past in een verschuiving van informatie over platform - naar een "eigenaar"-economie waar de gebruiker centraal staat. Deze verschuiving kan vorm vinden in de SOLID-technologie, die vandaag uitgewerkt wordt. Opvallend: de burger blijkt bereid om deze data te delen.

Corona was opnieuw een testcase voor de brede uitrol van ondersteuning rond data voor de ELZ. Het vaccinatiedashboard zorgde voor een regionaal overzicht van de vaccinatiecampagne per gemeente. De actoren werden geresponsabiliseerd door per regio ook benchmarks te voorzien binnen de provincie of binnen de Vlaamse gemeenschap. Er kon ook worden ingezoomd op besmettingen in woonzorgcentra. De data en dashboards vormden zo een ondersteunende tool om de zorg voor een groot aantal personen in een regio te managen.

Michel Geelhand is arts en bouwde als General Manager van Novartis, Oncologie uit tot een team van 120 gedreven professionals. Sinds 5 jaar is hij Head of Public & Institutional Affairs voor de group Novartis in België. Novartis verliet traditionele paden en schreef zich in in het NHS Long Term Plan waarbij populatiemanagement werd ingezet om de levens te redden in de grote groep patiënten die aan atherosclerose lijden. Ze identificeerden deze focusgroep met nadelige gezondheidsresultaten op basis van gedepersonaliseerde data, die uit lokale zorgdossiers werd gehaald. De beschikbaarheid van deze data was kritisch om zowel het populatieprogramma op te bouwen als de nodige dashboards te voorzien voor de opvolging en evaluatie ervan. Het programma richtte zich op 300.000 patiënten met te hoge cholesterolwaarden met als doel om 55.000 hartaanvallen en herseninfarcten te vermijden waardoor 30.000 levens zouden gered worden. Novartis wil ook in België de industrie, autoriteiten, zorginstellingen en zorgverleners samenbrengen om een populatiemanagementprogramma op te zetten.

Luc Verhulst, CEO van Sanapolis kijkt naar het potentieel van preventie. Ze kijken naar de zorg van de toekomst en geven die mee vorm door een oude ziekenhuiscampus om te bouwen tot een preventiecampus. Sanapolis vertrekt vanuit een holistische begeleiding en wil de meest professionele en evidence based speler worden op vlak van  preventie. Sanapolis focust op bedrijven die programma's opzetten om overgewicht, stress, rug-en nekpijn en roken te voorkomen. De eerste ervaringen deed Sanapolis op als test- en vaccinatiecentrum in de coronapandemie. Ze werkten binnen de eerstelijnszone samen met 4 gemeenten aan de vaccinatie van 55.000 burgers. Daarbij werd telkens geschakeld naar nieuwe doelgroepen, nieuwe vaccins en opvolgdosissen. Sanapolis slaagde erin om een vaccinatiegraad van 96% te behalen. Daarbij werd  ingezet op specifieke risicogroepen: mensen in armoede, leerlingen van secundaire scholen en de Poolse en Roemeense gemeenschap.

Inge Neven is bio-ingenieur met een MBA in bedrijfsmanagement. Inge is sinds mei 2020 aan de slag als COVID-crisismanager voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest bij de GGC. De uitdagingen in Brussel waren erg groot: bij aanvang telde de volledige bevoegde administratie slechts 5 mensen. Het team werd in sneltempo uitgebouwd tot zo'n 150 medewerkers. Het doel van de vaccinatiecampagne was om iedereen laagdrempelig toegang te geven tot informatie en vaccinatie zodat niemand achter werd laten. Dat betekent laagdrempelige registratie en afspraken, inzetten van mobiele teams die outreachend aan de slag gingen en uitbouwen van partnerschappen met thuisverpleegkundigen en apothekers. In totaal werd op 396 verschillende plaatsen gevaccineerd in de hoofdstad.

Dr Jos Vanhoof - de Zorgpoort Lommel en Optihealth Care - stelt voor om eerstelijnsnetwerken uit te bouwen, die populatiemanagement op buurtniveau willen inzetten. In plaats van de eerstelijnszones die zo'n 100.000 inwoners bevatten, kijk je dan naar wijken en buurten met zo'n 10 tot 20.000 inwoners. In de eerstelijnsnetwerken werken eerstelijnshulpverleners samen om de eerstelijnszorg te organiseren en op die manier geïntegreerde zorg te realiseren. Dit is inclusief de component “geïntegreerde trajecten met ziekenhuisnetwerken”. Een eerstelijnsnetwerk groepeert verschillende "spaak"praktijken rond een "naaf"praktijk die als vliegwiel functioneert. Dergelijke samenwerking helpt om bv de vaccinatiegraad voor griep op te trekken van 65%  naar 85%. Dat kan door samen met apothekers patienten uit de risicogroepen aan te spreken en te motiveren voor een griepprik in een gezamenlijk uitgebaat vaccinatiepraktijk waar via een centraal agenda-systeem afspraken worden geboekt. De vaccins zullen worden geplaatst door verpleegkundigen die 30 patiënten per straat vaccineren. Het vervolg focust op chronische patiënten met diabetes, COPD en chronische pijnen.

De presentatie kan je hier vinden.

Contactpersoon

Ria Binst

Projectmanager Health Community

IMU - vzw - De Tijd
IMU - vzw - Altez
IMU - vzw Remant