Skip to main content
  • Home
  • Nieuws
  • FOUTE LESSEN: 'Onze overheid gaat failliet'
coronacrisis
  • 28/02/2021

FOUTE LESSEN: 'Onze overheid gaat failliet'

Het oplopende begrotingstekort door corona leidde al tot allerlei doemverhalen over onze failliete overheden. Hebben ze ergens een punt?

De huidige economische klap wordt vooral opgevangen door de overheid. Daardoor klimt het begrotingstekort dit jaar volgens sommige ramingen naar 12% van het bbp, of zo’n 50 miljard, en de overheidsschuld naar 120%. Dat leidde al tot allerlei doemverhalen over onze failliete overheden. Maar dat risico blijft vooralsnog beperkt.

Ondanks de hoge overheidsschuld zijn de rentebetalingen op die schuld vandaag het laagst sinds de jaren 60. Dat heeft uiteraard te maken met de lage marktrentes. De Belgische overheid kan vandaag op 10 jaar lenen aan negatieve rentes. In die omstandigheden is het uiteraard makkelijk om een grote overheidsschuld te dragen zonder acuut gevaar op faillissement. 

Inspanningen nodig

Dat betekent niet dat de overheden zich niets meer moeten aantrekken van hun financiën. De rente zal niet eeuwig negatief blijven (hoewel dat wel nog een tijd kan doorgaan). De mogelijkheid van een terug stijgende rente en van toekomstige crisissen impliceert dat de overheid inspanningen moet doen om de schuld onder controle te houden.

De cruciale determinanten van overheidsschuld zijn de rente op die schuld, het begrotingstekort en de economische groei. Een beperkt begrotingstekort is in de huidige omstandigheden geen probleem, maar volgens de jongste ramingen blijft dat tekort zonder inspanningen na de crisis hangen op 5% van het bbp. Met zo’n tekort blijft de schuld ook na de coronacrisis verder oplopen.

Belang van groei

Nog belangrijker is evenwel de economische groei. De overheidsschuld zou zonder economische groei heel snel oplopen. In zo’n scenario dreigt de overheid wel vrij snel ‘failliet’ te gaan. 

Onze overheden staan na deze crisis zeker voor langdurige saneringsinspanningen om hun rekeningen terug op orde te krijgen en tegelijkertijd de vergrijzing op te vangen. Het huidige politieke klimaat maakt die uitdaging er niet makkelijker op.

Het lijkt weinig waarschijnlijk dat onze overheden hun financiën snel terug op orde krijgen. Op termijn zullen we de noodzakelijke budgettaire inspanningen evenwel niet kunnen ontlopen. Niettemin is onze overheid nog lang niet failliet.

_______________________________________________________________________

Lees en bekijk hier nog meer foute lessen uit de coronacrisis.

grafiek 1
grafiek 2
grafiek 3

Contactpersoon

Bart Van Craeynest

Hoofdeconoom

IMU_Altez_1/04
ING
SD  Worx