Skip to main content
  • Home
  • Nieuws
  • Is een hoger minimumpensioen een goed idee?
Bart Van Craeynest
  • 19/11/2020

Is een hoger minimumpensioen een goed idee?

Het ging misschien wat verloren in al het coronageweld, maar de voorbije week werden de eerste stappen gezet om het minimumpensioen voor loontrekkenden te verhogen richting 1.500 euro, om het minimumpensioen voor ambtenaren te verhogen en om de zelfstandigenpensioenen op te trekken. Een goed idee?

Het zijn allemaal sympathiek klinkende maatregelen, maar evengoed maatregelen waarvan de financiering op langere termijn niet geregeld is. Beloftes van hogere pensioenen zonder ernstig plan van hoe we dat gaan betalen waren al voor corona geen goed idee. 

Met corona, en de gevolgen daarvan voor onze overheidsfinanciën, zijn ze dat nog veel minder. Zo is de hoogte van de pensioenen lang niet ons belangrijkste probleem, en lijken al te weinig politici zich de vraag te stellen hoe we zelfs de bestaande pensioenen gaan financieren

Europees gemiddelde

De gemiddelde pensioenen zijn in België niet hoog, maar met een netto-vervangingsratio (de verhouding tussen het netto-pensioen en het netto-inkomen voor pensioen) van 66% zitten we rond het Europese gemiddelde (63%).

Daarnaast is de armoede onder de gepensioneerden laag. 1,5% van de 65-plussers kampt met ernstige materiële deprivatie, onder het gemiddelde van de buurlanden (1,9%) en ver onder het euro-gemiddelde (3,9%).

Bovendien is dat cijfer al jaren aan het dalen. Ter vergelijking, 10,6% van de niet-werkende 18- tot 64-jarigen wordt geconfronteerd met ernstige materiële deprivatie, duidelijk meer dan in de buurlanden (8,8%). 
 

Er valt inderdaad werk te maken van hogere pensioenen, maar enkel binnen een globale pensioenhervorming die vooral de financiering van het pensioenstelsel op langere termijn veilig stelt.

Bart Van Craeynest

Daarnaast wordt nogal eens vergeten dat de financiering van onze huidige pensioenen nog niet op punt staat. Volgens het meest realistische risicoscenario van de Studiecommissie voor de vergrijzing klimmen de jaarlijkse pensioenuitgaven de komende decennia met 4,2% van het bbp, of 20 miljard in euro’s van vandaag. Rekening houdend met de andere sociale uitgaven dreigt de factuur op te lopen tot 7% van het bbp, of 33 miljard. En dat is nog zonder hogere minimumpensioenen. 

Groeiversterkende uitgaven

Er valt inderdaad werk te maken van hogere pensioenen, maar enkel binnen een globale pensioenhervorming die vooral de financiering van het pensioenstelsel op langere termijn veilig stelt. Die bedenking geldt natuurlijk nog meer nu de coronacrisis onze overheidsfinanciën zwaar onder druk zet. 

De overheid moet de economie ondersteunen met extra uitgaven, maar wel tijdelijke of groeiversterkende uitgaven. Net als bij eerdere crisissen dreigen we evenwel vooral voor lopende uitgaven te gaan. De Europese Commissie raamt dat de lopende niet-rente uitgaven van de gezamenlijke Belgische overheden zouden toenemen van 46,7% van het bbp in 2019 naar 50,9% in 2022, wanneer de grootste tijdelijke crisisimpact achter de rug ligt. Daarmee komen we op de tweede plaats in Europa, met de Franse leidersplaats in zicht (51,4%). 

Nu is het moment voor verstandige, groeibevorderende overheidsuitgaven, niet voor bijkomende pensioenbeloftes waarvoor geen financieringsplan voorzien is.               

Contactpersoon

Bart Van Craeynest

Hoofdeconoom

VZW - Look&Fin
VZW - De Tijd - Podcast
VZW - IMU - Polestar
DigiChambers
ING
SD  Worx