Skip to main content

Dossier: Duaal leren in de lift

  • 28/08/2019

Duaal leren wil een verbindende brug slaan tussen bedrijven en scholen. Leerlingen brengen dan niet alleen hun tijd door aan de schoolbanken, maar ook binnen de bedrijfsmuren. Duaal leren verovert stilaan zijn plek in het Limburgse onderwijs, maar er is toch nog een lange weg te gaan.

54 nieuwe opleidingen

Duaal leren staat al een tijdje in de startblokken. Na twee jaar proefdraaien zou het nu op kruissnelheid moeten komen. In Limburg zullen er in september 54 unieke opleidingen starten, ongeveer evenveel als in andere Vlaamse provincies. Die opleidingen vind je in allerlei domeinen: autotechnieken, elektrotechniek, koetswerk, ruwbouw, schilder, schrijnwerker, tuinaanlegger, chemische procestechnieker, daktimmerman, kapster, verzorgende, bakker, slager, enzovoort. Van de 54 unieke opleidingen worden er in Limburg 32 georganiseerd door het BSO, 3 door het TSO, 6 door het BUSO en 13 door Syntra.

Uitzondering op de regel

Toch merken we dat in verschillende landen, waaronder Zwitserland, duaal leren als de normaalste zaak van de wereld wordt beschouwd, terwijl het in Vlaanderen nog altijd eerder een uitzondering op de regel is. Ouders overtuigen van de kwaliteit van het duaal verhaal verloopt nog niet zonder slag of stoot. Hier moeten we dus op blijven inzetten. Toch stellen we in Limburg vast dat het aantal duale opleidingen in de lift zit, wat ons positieve vooruitzichten geeft. De veranderende arbeidsmarkt, de nood aan 21ste-eeuwse-skills, de toenemende behoefte aan soft skills en de roep om levenslang leren vragen om een specifieke aanpak. Innovatie binnen het onderwijssysteem dringt zich op. Voka pleit er dan ook voor om van duaal leren dé onderwijsvorm bij uitstek te maken.

"Voka vraagt de Vlaamse politici om de duale organisatiestructuur te verduidelijken en om een structurele financiering."

Nood aan betere regelgeving

Om alles in goede banen te leiden, vraagt Voka de Vlaamse politici om de duale organisatiestructuur te verduidelijken en om een structurele financiering. De huidige regelgeving verhindert om van duaal leren een positieve keuze te maken. Jongeren kunnen op dit moment bijvoorbeeld geen duaal traject volgen als ze ook vakantiewerk doen in hetzelfde bedrijf. En dat is jammer. Daarnaast zijn er ook te weinig innovatieve duale studierichtingen die voorbereiden op het hoger onderwijs. Intussen is Voka ook begonnen met pilootprojecten in het hoger onderwijs. Tijdens de voorbije weken werd nog maar eens duidelijk dat onze ondernemingen bereid zijn om hierin hun rol op te nemen en voluit te gaan voor duaal leren.

De drie grote uitdagingen voor duaal leren?

  1. Imago van vroeger afschudden
    Vaak wordt leren en werken nog geassocieerd met het slechte imago van vroeger: drop-outs aan het einde van de waterval die niet wilden verder studeren. Van dat idee moeten we dus dringend af. Om dat te bereiken, moeten we de uitrol van duaal leren uitbreiden van het BSO naar het TSO en het hoger onderwijs. We moeten ons ook beter bewust worden van de doelgroep. Niet iedereen in het huidige systeem van leren en werken past ook in het systeem van duaal leren. Dat is een intensieve leervorm, waar je zowel een diploma secundair onderwijs
    behaalt als een beroepskwalificatie op de werkplek. Dat is niet voor iedereen weggelegd. We moeten ook durven kijken naar leerlingen in het voltijds secundair onderwijs. Wie zegt dat er daar geen potentieel en interesse ligt?
     
  2. De kwaliteit moet top zijn
    En dat is alleen maar mogelijk wanneer scholen en bedrijven intensief samenwerken. Daarnaast hebben ze ook allebei begeleiding nodig van externe organisaties. Denk daarbij aan sectorfondsen, onderwijskoepels en werkgeversorganisaties. Want zowel voor voltijdse scholen als voor bedrijven is duaal leren een nieuwe leervorm. En dat vraagt om de nodige aanpassingen. Op dit moment is er voor zo’n samenwerkingen geen structurele financiering voorzien. Wij vragen daarom aan de overheid om duidelijke doelstellingen vast te leggen, samen met de stakeholders. Daarna kunnen partnerorganisaties gefinancierd worden om deze doelstellingen te behalen: vinden van x werkplekken, ondersteunen van x bedrijven en scholen, sensibiliseren van x ouders en scholen, … De output van al deze doelstellingen en de kwaliteit van het systeem moeten natuurlijk ook constant gemonitord worden. Indien nodig, kan er dan tijdig bijgestuurd worden om zo duaal leren verder te optimaliseren.
     
  3.  Duidelijke aansturing
    Op dit moment valt duaal leren onder de bevoegdheid van verschillende ministers en departementen en zijn er allerhande overlegfora. Dat zorgt voor veel onduidelijkheid bij scholen, bedrijven, leraren, leerlingen en ouders. Bij wie kunnen ze nu eigenlijk terecht voor al hun vragen over duaal leren? Wij vragen daarom om de oprichting van één agentschap duaal leren, dat de krachten van het bedrijfsleven en het onderwijs bundelt. Anders zal het wantrouwen en de afstandelijkheid tussen beide werelden blijven bestaan.

Contactpersonen

Senne Poelmans

Senior adviseur belangenbehartiging

Kristof Thijs

Coördinator Onderwijs

VZW - eATA 2021
VZW - DigiChambers 2021
Toerisme Limburg

Artikel uit publicatie

Propaganda
Logo Mensura
Proximus
SD  Worx
Logo KPMG
alk
Logo JAM
Trixxo