Skip to main content
  • Nieuws
  • De nieuwe EU-handelsstrategie: what’s in it voor de Vlaamse bedrijfswereld?

De nieuwe EU-handelsstrategie: what’s in it voor de Vlaamse bedrijfswereld?

  • 09/03/2021

Op 18 februari heeft de Europese Commissie haar herziening van de Europese handelsstrategie gepubliceerd. Een ambitieuze Europese handelsagenda is cruciaal voor de Vlaamse welvaart, die in grote mate in het buitenland wordt verdiend. Een ‘exportrelance’ zal essentieel zijn willen we herstellen van de coronacrisis.

 

Het belang van internationale handel voor ons land kan nauwelijks overschat worden. Bijna 30% van de werkgelegenheid in België is direct of indirect gerelateerd aan onze uitvoer wat neerkomt op 1,32 miljoen banen. Er zijn maar weinig landen in de wereld waar dit aandeel groter is.

Het belang van handelsverdragen voor de Belgische bedrijfswereld actief buiten de EU kan evenmin overschat worden. In een recente bevraging van het Belgische Agentschap Buitenlandse Handel geeft bijvoorbeeld bijna 1 op 2 Belgische bedrijven aan dat hun competitiviteit in partnerlanden waarmee de EU een handelsverdrag heeft afgesloten zeer sterk aangetast zou zijn indien het handelsverdrag opgezegd zou worden.
 

De Europese Commissie bekijkt hoe ze sterk gesubsidieerde bedrijven uit derde landen die op de interne markt actief zijn strenger kan aanpakken.

Gilles Suply

Een ambitieuze Europese handelsagenda is dan ook een essentiële hefboom voor de Vlaamse welvaart, die in grote mate in het buitenland wordt verdiend. Dit is in de huidige omstandigheden niet anders: een ‘exportrelance’ zal essentieel zijn willen we herstellen van de coronacrisis. 

'Open, duurzaam en assertief handelsbeleid'

Met de herziening van de handelsstrategie pleit de Europese Commissie voor ‘een open, duurzaam en assertief handelsbeleid’. Maar wat betekent dit precies en is deze herziening een goeie evolutie voor de Vlaamse bedrijfswereld? 

Reeds geruime tijd is er in Europese kringen sprake van de nood aan meer ‘strategische autonomie’. Op zich kan dat een nobele doelstelling zijn maar in de praktijk dreigt dit snel te verglijden tot plat protectionisme. Om deze reden voegde de Europese Commissie het woordje ‘open’ toe aan strategische autonomie waar nu met de herziene handelsstrategie een duidelijkere invulling aan wordt gegeven.

De herziening toont alvast aan dat de juiste lessen getrokken worden uit de coronacrisis. Zo wordt er gesteld dat waardeketens robuuster kunnen worden gemaakt door vooral geografische diversificatie van de toeleveranciers na te streven in plaats van lokale, geconcentreerde waardeketens uit te bouwen.

Dat is een juiste les: enige strategische autonomie kan maar bereikt worden als onze bedrijven kunnen rekenen op een gediversifieerd doch stabiel netwerk aan internationale toeleveranciers van zowel zeldzame grondstoffen als cruciale (half)componenten. 

Agenda niet overladen

De EU wenst uiteraard ook een internationale hefboom te zetten op haar ambitieuze 'Green Deal'. De EU neemt overigens reeds geruime tijd een duurzaamheidshoofdstuk op in haar handelsverdragen waarbij de handelspartners zich onder andere engageren om het klimaat akkoord van Parijs na te leven.

Aandacht voor de duurzaamheidsagenda in het Europese handelsbeleid is zeker wenselijk. Er moet immers vermeden worden dat Vlaamse bedrijven een internationaal competitief nadeel ondervinden omdat zij onderworpen zijn aan veel strengere klimaat en arbeidsregelgeving dan hun internationale concurrenten.

De handelsagenda mag echter niet zo overladen worden met bijkomende doelstellingen dat de kracht en het dynamisme van één van de belangrijkste Europese beleidsinstrumenten volledig weg erodeert. Een handelsbeleid dat er niet langer in slaagt handelsverdragen af te sluiten zou immers vooral een rem zetten op de ambitie om de Europese green deal internationaal uit te dragen.

Strenger aanpakken

Ten slotte wil de EU ook een assertiever handelsbeleid. Zo wil de EU het eigen instrumentarium versterken om ongewenst handelsgedrag van derde landen te ontmoedigen. Vandaag is de Europese Commissie bijvoorbeeld aan het bekijken hoe ze sterk gesubsidieerde bedrijven uit derde landen die op de interne markt actief zijn strenger kunnen aanpakken.

Daarnaast werd er ook een zogenaamde ‘chief trade enforcement officer’ aangesteld die moet toezien op de correcte uitvoering van handelsverdragen. Zo zijn er nog steeds partnerlanden die zich niet altijd houden aan de gemaakte afspraken.

Het gebruik van unilaterale maatregelen kan alvast een goed pressiemiddel zijn om partnerlanden te dwingen om zich te houden aan de internationaal geldende regels of de gemaakte afspraken die opgenomen zijn in een bilateraal handelsverdrag. Een prudent en gericht gebruik van dergelijke unilaterale maatregelen is echter zeer belangrijk. Een al te frequent gebruik van dergelijke unilaterale maatregelen zou een gevaarlijk precedent zetten in een wereld waar de multilaterale handelsorde al onder druk staat.

Begeleiding Vlaamse bedrijven

De nieuwe richting van de handelsstrategie is vooral een bevestiging van beleidsverschuivingen die we reeds enkele jaren in de praktijk waarnemen. Deze verschuivingen zijn overigens op de keper beschouwd wenselijk.

In Vlaanderen, waar internationale handel van essentieel belang is voor onze welvaart moet er nu vooral verder ingezet worden op het begeleiden van onze bedrijven in het hanteren van de vele voordelen die een ambitieus handelsbeleid biedt.


 

Contactpersoon

Gilles Suply

Adviseur Europese Zaken & Internationaal Ondernemen

IMU - Sport Vlaanderen
VZW_IMU_GROUPS
IMU - Altez 0110
ING
SD  Worx