Skip to main content
  • Home
  • Nieuws
  • COLUMN - Probleem? Meer geld vragen…
Bart Van Craeynest
  • 22/03/2019

COLUMN - Probleem? Meer geld vragen…

Deze week staakte het onderwijs in Vlaanderen. Meer middelen lijkt daarbij de belangrijkste eis te zijn, vooral voor het kleuter- en lager onderwijs. Daar wordt zo’n 1,8 miljard euro extra gevraagd. Onderwijs is uiteraard essentieel voor onze economie en samenleving, en dat mag iets kosten. Zoals zo vaak bij dit soort acties wordt niet stil gestaan bij wat we vandaag al betalen voor onderwijs. Dat schrijft Bart Van Craeynest, hoofdeconoom van Voka.

Bart Van CraeynestVolgens Europese cijfers spendeerden alle Belgische overheden samen in 2017 6,3% van het BBP aan onderwijs. In Europa geven enkel de Deense en de Zweedse overheden nog meer uit aan onderwijs. Met die 1,8 miljard erbij in Vlaanderen zouden we trouwens doorschuiven naar de tweede plaats op die ranglijst. Daartegenover staan heel wat indicaties dat de kwaliteit van het onderwijs in België zeker niet tot de top behoort. Zo geven de PISA-scores voor de onderwijsresultaten van 15-jarigen voor lezen, wiskunde en wetenschappen aan dat België tot de betere middelmaat hoort, maar terrein verliest: het aantal toppresteerders is relatief klein en het aantal zittenblijvers is bij de hoogste onder de industrielanden. De algemene kwaliteit van het onderwijs is moeilijk in één cijfer te vatten, maar er zijn overtuigende indicaties dat het onderwijs in België niet voldoende kwaliteit oplevert voor wat we ervoor betalen.

Dat is een terugkerend fenomeen in de Belgische overheidsuitgaven: voor veel diensten betalen we topprijzen, maar krijgen we daarvoor maar middelmatige kwaliteit terug. Dat geldt voor het onderwijs, maar ook voor openbaar vervoer en zorg. En ook voor die twee worden met de regelmaat van de klok meer middelen gevraagd. Ook dat is een terugkerend fenomeen in het Belgische debat: als er iets niet loopt zoals het hoort, vragen we gewoon meer geld. Meer middelen voor specifieke – stuk voor stuk belangrijke  – overheidsdiensten mag dan voor sommigen als vanzelfsprekend klinken, toch gaat het voorbij aan het feit dat de totale overheidsuitgaven in België al tot de hoogste van Europa behoren, na Frankrijk en Finland. In 2018 bedroegen die 240 miljard euro, of 52% van het BBP. De kwaliteit van overheidsdiensten die daar tegenover staat behoort evenwel niet tot de top van Europa. Voor ze gaat denken aan extra middelen, zou de overheid voor al haar uitgaven moeten bekijken of de bestaande middelen wel efficiënt worden ingezet. Dat is vandaag al te vaak niet het geval. Gezien de financiële uitdagingen die er zitten aan te komen, zullen de volgende regeringen sowieso veel efficiënter moeten omgaan met hun middelen. Met of zonder staking is dat voor het onderwijs niet anders.

ING
SD Worx