Skip to main content
  • Nieuws
  • COLUMN - Betogen tegen de toekomst van de pensioenen

COLUMN - Betogen tegen de toekomst van de pensioenen

  • 05/10/2018

‘Een waardig pensioen op een redelijke leeftijd’, wie kan daar nu tegen zijn? Onder dat motto organiseerden de vakbonden afgelopen week nieuwe acties tegen de pensioenhervormingen. De eisen zijn daarbij samen te vatten in twee punten: hogere pensioenen en zeker niet langer werken. Traditiegetrouw bleef het ook nu weer opvallend stil over hoe dat allemaal betaald moet worden. En dat terwijl het louter behoud van de huidige pensioenvoorzieningen in de komende decennia al een enorme financiële uitdaging impliceert. Dat schrijft Bart Van Craeynest, hoofdeconoom van Voka.

Bart Van Craeynest
Bart Van Craeynest ©Dann

De Belgische overheid geeft vandaag al vrij veel uit aan zogenaamde leeftijdsgebonden uitgaven, met name pensioenen, zorg, onderwijs en werkloosheidsuitkeringen. Maar door de vergrijzing nemen die uitgaven jaar na jaar toe. Volgens de Europese Commissie zullen die tegen 2070 5% van het bbp hoger liggen dan vandaag, of meer dan 22 miljard in euro’s van vandaag. Die leeftijdsgebonden uitgaven zullen dan twee derde van alle Belgische overheidsuitgaven uitmaken. In Europa zal België dan het land zijn met het hoogste niveau van dat soort uitgaven. Hoeveel een overheid aan pensioenen en zorg uitgeeft, is uiteindelijk een maatschappelijke keuze, maar uiteraard wel een keuze die gefinancierd moet worden.

Het huidige pensioenstelsel vrijwaren zal dus al een enorme inspanning vergen. Met hogere pensioenen en minder lang werken wordt die inspanning alleen maar groter. De pensioenactievoerders grijpen steevast terug naar makkelijke antwoorden als productiviteit en vermogensbelasting om alles te betalen. Dat is helaas onzin. De ramingen van de stijgende uitgaven houden al rekening met een duidelijke toename van de productiviteitsgroei tegenover het gemiddelde van de voorbije jaren. Hopen op een nog veel sterkere productiviteitsgroei is geen ernstige strategie voor de financiering van de pensioenen. En aan het wondermiddel van de vermogensbelastingen zijn ook grenzen. Met 3,5% van het bbp hoort België vandaag al tot de landen met de hoogste ontvangsten uit vermogensbelastingen in Europa. De kans dat de overheid langs die weg nog eens 5% van het bbp extra kan ophalen is onbestaande.

Er zijn geen makkelijke oplossingen om de toekomst van de pensioenen, en bij uitbreiding de hele welvaartsstaat, te verzekeren. De recente hervormingen op dat vlak gaan in de goeie richting, maar er moet nog heel wat meer volgen. Zonder verdere inspanningen om meer mensen langer aan het werk te houden en om efficiënter om te gaan met de beschikbare middelen komen zelfs de huidige pensioenen op termijn onder druk. En dan zal de roep om hogere pensioenen en minder lang werken wel heel erg hol klinken.

Bart Van Craeynest - Hoofdeconoom Voka - bart.van.craeynest@voka.be
IMU - Sport Vlaanderen
VZW_IMU_GROUPS
IMU - Altez 0110
ING
SD  Worx