Skip to main content
  • Nieuws
  • 1 kennisjob in Brussel zorgt voor 2 andere nieuwe jobs

1 kennisjob in Brussel zorgt voor 2 andere nieuwe jobs

  • 24/10/2022

Nieuwe Vokastudie brengt Brusselse kenniseconomie in kaart

Kenniswerkers vormen de jobmotor van de Brusselse economie. Voor elke nieuwe kenniswerker in Brussel, worden nog eens 2 jobs gecreëerd, waarvan 1 voor een kortgeschoolde. Dat blijkt uit een nieuwe studie in opdracht van Voka Metropolitan, het Vlaams netwerk van ondernemingen in Brussel. Brussel is de belangrijkste kenniscluster van het land met 340.000 kennisjobs, al staat die positie onder druk. De aangroei van kennisjobs stagneert in Brussel, terwijl die in de rest van het land wel vooruitgaat. Voka Metropolitan vraagt de Brusselse beleidsmakers om een strategie te ontwikkelen die de kenniseconomie in Brussel waardeert en verder versterkt.

Studie kenniskapitaal Brussel
Klik op de foto om de studie te lezen.

“De Brusselse kenniseconomie is een enorme jobmachine, dat beseffen beleidsmakers in Brussel onvoldoende. Willen we dat er extra jobs beschikbaar komen voor de Brusselse werkzoekenden? Maak Brussel dan aantrekkelijker voor de kennisintensieve ondernemingen. Wees niet doof voor hun bezorgdheden rond mobiliteit, fiscaliteit en leefbaarheid van de stad”, zegt Jan Van Doren, directeur van Voka Metropolitan.

340.000 kennisjobs

Op vraag van Voka Metropolitan brachten onderzoekers van VUB, ULB en KU Leuven Campus Brussel het Brussels kenniskapitaal in kaart. Ze becijferden de impact van kenniswerkers in Brussel en de ruimere Brusselse metropool.
Brussel telt 340.000 kennisintensieve jobs. Bijna de helft (45%) van alle jobs in Brussel zijn kennisintensief. In Vlaanderen (31%) en Wallonië (31%) is dat aandeel aanzienlijk lager.

Het belang van een sterke kenniseconomie kan moeilijk overschat worden. Een sterke kenniseconomie zorgt voor veel nieuwe rechtstreekse en onrechtstreekse jobs in andere sectoren. Denk maar aan de horeca, de beveiliging, de schoonmaak en de taxisector. De nieuwe studie geeft aan dat voor elke nieuwe kennisintensieve job in Brussel er twee andere nieuwe jobs ontstaan, waarvan één voor een kortgeschoolde. 

Alarmbellen

Brussel is en blijft de Belgische kenniscluster nummer één. Toch moeten ook een aantal alarmbellen afgaan.
Uit de studie blijkt dat de kennisclusters in bepaalde sectoren aan het verschuiven zijn, weg uit Brussel en meer richting de assen Mechelen-Antwerpen en Zaventem-Leuven. Het gaat in het bijzonder om de sectoren van de ICT-sector, accountancy en consultancy.
De aangroei van nieuwe kennisjobs in Brussel stagneert. Het aantal kennisjobs nam het voorbije decennium nog lichtjes toe, maar minder sterk dan in de rand en in andere regio’s, en minder sterk dan het totale aantal jobs. In de afgelopen 12 jaar was er in Brussel een aangroei van nieuwe kennisjobs met jaarlijks gemiddeld 0,5%. De onderzoekers merken een sterkere positieve dynamiek in Vlaams-Brabant en Waals-Brabant, waar de kennisjobs jaarlijks met gemiddeld 1,5% toenamen. 

Actie nodig

Volgens Voka Metropolitan is actie nodig op verschillende terreinen om Brussel als het Bélgische kenniscentrum bij uitstek te behouden:

1. Versterk de attractiviteit van Brussel voor kenniswerkers

  • Kennisintensieve ondernemingen hebben een grote talentvijver nodig om uit te vissen. Mobiliteit en bereikbaarheid zijn essentiële wapens in de war for talent. Brussel slibt dicht en dat schrikt pendelend talent af. 
  • De internationale bereikbaarheid via de luchthaven en het HST-net, die cruciaal is om te kunnen concurreren met de grootstedelijke centra in de buurlanden, botst op een onzekere toekomst. Geef de luchthaven rechtszekerheid om zich verder te ontwikkelen .
  • Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest kampt met een gebrek aan ruimte, vooral voor de ontwikkeling van nieuwe zones of campussen voor kennisbedrijven. Vergunningstrajecten voor nieuwe bedrijfsinvesteringen zijn vaak een administratieve lijdensweg. Creëer ruimte voor bedrijven, zoals met de herontwikkeling van de oude NAVO-terreinen,  en versnel vergunningen.
  • Brussel heeft zeker nog troeven om (internationaal) talent aan te trekken. Denk maar aan het culturele aanbod, de multiculturele omgeving en de intense internationale contacten. Maar het Brussels Hoofdstedelijk Gewest kampt ook met handicaps op het vlak van woon- en leefkwaliteit, zoals de schaarste op de woningmarkt, te beperkte voorzieningen voor jonge gezinnen met kinderen, en wijken die problemen hebben met veiligheid en netheid.

2. Versterk de hefboom van kenniswerkers voor kortgeschoolden

  • De kenniseconomie genereert extra jobs voor kortgeschoolden, maar die raken onvoldoende ingevuld. Dat is een enorme gemiste kans voor Brussel. Een sterkere begeleiding en opleiding van werkzoekenden moet volop inzetten op talenkennis en de juiste arbeidsattitude. 
  • Het activeringsbeleid van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest mag en moet explicieter, met controles en sancties. 
  • Bedrijven in de Brusselse metropool moeten diversiteit en inclusie nog hoger op de agenda zetten. 

3. Focus op duurzaamheid en digitalisering

Duurzaamheid en digitalisering zijn voor elke kenniscluster (en elke stad en regio) dé grote uitdagingen van de toekomst. Brussel beschikt hier over veel expertise bij bedrijven, die meer kunnen ingezet worden door een duurzame energietransitie. Dat geldt ook voor de digitalisering, maar dan dient Brussel leidend te zijn inzake de uitrol van 5G, in plaats van op de rem te staan zoals de Brusselse overheid. 

4. Een metropolitane aanpak is nodig

Naast de kennisclusters in het centrum van Brussel ontwikkelen zich belangrijke clusters in de brede rand, en op de assen naar Vlaamse steden als Antwerpen en Leuven. 

Dit vergt een metropolitane aanpak om kennisclusters verder te ontwikkelen, met een samenwerking Brussel-Vlaanderen, publiek-privaat, en tussen kenniscentra over grenzen heen.
 

Lees de studie

Lees de volledige studie, het eindrapport van de onderzoekers of bekijk het webinar over de studie op deze pagina.

Naar de studie

Contactpersoon

Artikel uit publicatie