Skip to main content

Brexit

U doet zaken met het Verenigd Koninkrijk? Dan bent u allicht ook in de ban van de Brexit... In deze rubriek informeren we u over alle evoluties in het Brexit dossier en over de opleidingen en info-sessies die we hierover organiseren.

Na moeizame onderhandelingen van meer dan 2 jaar stapte het Verenigd Koninkrijk (VK) op 31 januari 2020 officieel uit de Europese Unie (EU). Sindsdien zijn het VK en de EU van start gegaan met nieuwe onderhandelingen over de toekomstige relatie die op 1 januari 2021 in werking moet treden. Deze onderhandelingen verlopen wederom moeizaam wat doet vermoeden dat een akkoord omtrent de toekomstige relatie beperkt zal zijn. Voka zet daarom versterkt in op het helpen van Vlaamse ondernemers om zich zo goed mogelijk voor te bereiden op de aanstormende brexit. Hieronder vindt u een antwoord op de belangrijkste vragen en data.

Handelsgerichte Brexit

Handelsrelatie tussen Vlaanderen en het Verenigd Koninkrijk

Vlaanderen drijft heel veel handel met het Verenigd Koninkrijk. Het VK stond in voor 7,92%% van de totale Vlaamse uitvoer en 4,68% van de totale Vlaamse invoer in 2019. Zo voerde Vlaanderen voor 25,75 miljard euro uit naar het VK en voerde het 14,62 miljard euro in uit het VK in 2019. Hiermee is het VK onze vierde grootste afzetmarkt en onze zesde grootste leverancier. Binnen België is het overigens vooral Vlaanderen dat handel drijft met het VK: Vlaanderen stond in voor 85,15% van de uitvoer en 87,70% van de invoer in 2019.

Brexit-onderhandelingen Tijdslijn

Op 31 januari 2020 trad het zogenaamde terugtrekkingsakkoord in werking waardoor het VK officieel de EU verliet. Met het terugtrekkingsakkoord slaagden de EU en het VK er in om een vergelijk te vinden over in het bijzonder de financiële rekening die de Britten moeten betalen om de EU te verlaten, de rechten van de EU burgers in het VK na de brexit en vice versa en een oplossing voor de specifieke kwestie van Noord-Ierland waar er een ‘harde grens’ vermeden moet worden met Ierland. De EU had immers reeds in het begin van de onderhandelingen in 2917 aangegeven dat deze drie zaken eerst dienden uitgeklaard te worden alvorens de andere brexit-vraagstukken behandeld konden worden.
Vanaf 1 februari startte de zogenaamde transitieperiode, tijdens de welke de EU en het VK een akkoord moeten onderhandelen over hun toekomstige relatie. Deze transitieperiode tijdens dewelke er niets verandert voor bedrijven die zaken doen met het VK, beslaat een beperkte periode tussen 31 januari 2020, de dag waarop het VK de EU officieel verliet en 1 januari 2021. Deze transitieperiode kon overigens verlengd worden tot maximum 31 december 2022, maar het VK heeft deze optie expliciet afgewezen.
 

Tijdslijn
Tijdslijn Brexit onderhandelingen

 

Brexit onderhandelingen: stand van zaken

De onderhandelingen over de toekomstige relatie tussen de EU en het VK lijken steeds meer in een impasse te geraken. Het risico op een tweede economische crisis in januari 2021 na de ongeziene coronacrisis is dan ook zeker niet uit te sluiten. 
De onderhandelingen lopen vandaag vooral spaak op de zogenaamde ‘gelijke speelveld’ voorwaarden. Dit betreft de afspraak tot gemeenschappelijke regels rond staatssteun, klimaatbeleid, arbeidsvoorwaarden en nog vele andere zaken om te vermijden dat er oneerlijke concurrentie optreedt, waarbij Britse bedrijven aan lagere standaarden moeten voldoen dan Europese bedrijven maar toch tariefvrije toegang krijgen op de Europese interne markt. De EU en het VK zouden het er overigens wel eens over zijn dat het gelijke speelveld gegarandeerd moet worden, maar het VK wil zich niet inschrijven in Europese regelgevende kaders omdat dit de Britse soevereiniteit zou aantasten. Voor de EU is het echter uitermate belangrijk dat er duidelijke en afdwingbare engagementen rond het gelijke speelveld worden opgenomen in het akkoord in plaats van loutere intentieverklaringen gebaseerd op algemene principes. 
Het zal van cruciaal belang zijn dat in de tweede helft van 2020 de onderhandelingen in een stroomversnelling geraken. Gebeurt dit niet, neemt het risico op een zogenaamde harde brexit met invoerheffingen weer toe. De EU en het VK hebben alvast beslist om het tempo van de onderhandelingen op te schroeven.
Desalniettemin wordt het steeds duidelijker dat het risico op een ‘no deal’ groter wordt, waarbij heel wat Vlaamse ondernemers ook weer onderworpen zouden worden aan invoerheffingen. Bovendien is de huidige patstelling tussen de EU en het VK zo groot, dat het waarschijnlijk is dat de twee partijen in het beste geval een eerder minimaal akkoord zullen weten te onderhandelen waardoor Vlaamse ondernemers ook nog met heel wat nieuwe handelsbelemmeringen zullen worden geconfronteerd.
 

Positionering van Voka in a nutshell

Voka heeft van bij het begin van de onderhandelingen telkens opgeroepen tot een handelsvriendelijke brexit die zoveel als mogelijk de handel tussen Vlaanderen en het VK vrijwaart. Zo dient er onder andere vermeden te worden dat importtarieven opnieuw geheven worden en dat er divergentie van de gehanteerde standaarden optreedt tussen de EU en het VK.
Het uiteindelijk akkoord dient echter wel de integriteit van de Europese interne markt te respecteren. Het zwaartepunt van de Vlaamse handel ligt immers nog steeds met grote voorsprong in de Europese eenheidsmarkt die te allen tijde gevrijwaard en beschermd dient te worden. Indien de nieuwe handelsrelatie met het VK de integriteit van de eenheidsmarkt niet respecteert bestaat bovendien het gevaar van oneerlijke concurrentie wat vermeden dient te worden.
 

Belangrijke lobby-acties van Voka in het kader van de brexit
  • Op 6 maart 2016 nodigde Voka de CEO van de Londense Kamer van Koophandel, Colin Stanbridge, uit in Brussel om de oproep tot een handelsvriendelijke brexit te lanceren. Deze oproep werd besproken met de Vlaamse minister-president Geert Bourgeois, vice-eerste minister Kris Peeters en toenmalig Brits minister van Staat David Jones. Daarnaast werd er ook een diner georganiseerd in het Europees parlement waar dit verder besproken werd met meerdere Europarlementariërs.
  • Op 6 juli 2017 ontving de haven van Zeebrugge de Europese brexit-hoofdonderhandelaar Michel Barnier voor een overleg waarop Voka ook aanwezig was. Voka heeft toen opnieuw opgeroepen tot een handelsvriendelijke brexit.
  • Op 11 december 2017 heeft Voka samen met een alliantie van Noordzeekamers die instaan voor 70% van de totale EU-VK handel een gezamenlijke verklaring bezorgd aan zowel de Europese beleidsmakers als de nationale beleidsmakers van de deelnemende landen naar aanleiding van de ‘voldoende vooruitgang’ die geboekt werd in de eerste fase van de brexit-onderhandelingen.
  • Op 12 mei 2018 heeft Voka een overleg georganiseerd met de Brexit Task Force van de Europese Commissie. Tijdens dit overleg heeft Voka opgeroepen om snel tot een doorbraak te komen in de onderhandelingen.
  • Op 25 oktober 2018 heeft Voka op uitnodiging van de Britse Kamer van Koophandel een overleg gehad met de toenmalige Britse staatssecretaris voor het verlaten van de EU Dominic Raab. Tijdens dit overleg werd het belang van een handelsvriendelijke brexit voor de Britse economie nogmaals benadrukt.
  • Op 10 en 11 december 2018 heeft Voka deelgenomen aan het werkbezoek aan Londen van haar koepelorganisatie Eurochambres. Tijdens dit bezoek waren er verschillende overlegmomenten gepland met Britse parlementsleden, hooggeplaatste ambtenaren en staatssecretarissen. 
  • Op 23 oktober 2019 heeft Voka een high-level diner georganiseerd in Straatsburg met Europarlementariërs van België, het Verenigd Koninkrijk en Duitsland om het belang van een goeie toekomstige relatie tussen de EU en het VK te bespreken.
  • Op 12 februari 2020 heeft Voka een overleg gehad met de Task Force voor de toekomstige relatie van de Europese Commissie. Tijdens dit overleg kon Voka haar prioriteiten over deze toekomstige relatie uitvoerig toelichten.
     
Next steps lobby

Voka zal samen met de andere Noordzeekamers en zijn Europese koepelorganisatie Eurochambres in de komende maanden structureel in contact blijven staan met de Europese en Britse brexit-beleidsmakers. De opgezette structurele dialoog zal twee doelen dienen: enerzijds beoogt Voka via deze dialoog input te kunnen geven inzake concrete en praktische problemen waarmee de leden worden geconfronteerd ten gevolge de brexit. Anderzijds tracht Voka hiermee informatiedoorstroming naar de leden te faciliteren en een directe link te bouwen tussen de bedrijfswereld en de brexit-onderhandelaars.

Nuttige informatie
  • De Voka Structurele partner Flanders Investment and Trade heeft een webpagina toegewijd aan Brexit waarop er heel wat informatie te vinden is inzake maatregelen die bedrijven kunnen treffen ter voorbereiding op de brexit. De gebundelde informatie vindt u hier.
  • De Federale Overheidsdienst Financiën die bevoegd is voor douane heeft naar aanleiding van de brexit een overzicht gemaakt van alle douane gerelateerde zaken die van belang zijn voor bedrijven die handel voeren met het VK. De gebundelde informatie vindt u hier.
  • Bekijk ook brexit-proof bedrijf voor meer informatie en interessante links.