Skip to main content
  • Nieuws
  • Vergrijzingsfactuur van 26 miljard (per jaar)

Vergrijzingsfactuur van 26 miljard (per jaar)

  • 27/05/2021

Veel aandacht voor de coronacrisis, maar ondertussen zijn onze bestaande uitdagingen natuurlijk niet verdwenen. Zo zadelt de vergrijzing ons straks op met een jaarlijkse factuur van 26 miljard (of 35 miljard als het een beetje tegenzit). De aangekondigde pensioenhervorming moet daar verandering in brengen, maar het blijft afwachten wat de regering op dat vlak voor elkaar krijgt.

Twee weken geleden publiceerde de Europese Commissie de driejaarlijkse update van haar rapport over de financiële impact van de vergrijzing. Dat ging vrij onopgemerkt voorbij, verbazend gezien de verontrustende cijfers in dat rapport. 

Zware vergrijzingsfactuur

Net voor corona lagen de Belgische sociale overheidsuitgaven in de buurt van het Europese gemiddelde (25,6% van het bbp versus 24,6%). Volgens de Europese Commissie zit er in België evenwel een veel zwaardere vergrijzingsfactuur aan te komen dan gemiddeld in de Eurozone.

Tussen 2019 en 2070 zouden de sociale overheidsuitgaven in België met 5,4% van het BBP toenemen, tegenover 1,7% in de Eurozone. En dat terwijl het gewicht van ouderen in de bevolking bij ons minder zou toenemen dan gemiddeld in de Eurozone.

Onze jaarlijkse sociale overheidsuitgaven zouden in 2070 zo’n 26 miljard in euro’s van vandaag hoger liggen dan in 2019. Het grootste deel van die stijging (zo’n 17 miljard) zou al doorkomen tegen 2040. Dat is nog zonder allerlei beloftes van hogere pensioenen.

In een risicoscenario waarbij de economische groei en het aantal werkenden iets lager uitvallen, zou de stijging tegen 2070 oplopen tot 7,3% van het bbp (35 miljard).

Noodzakelijke pensioenhervorming

De meeste andere Europese landen namen eerder al maatregelen om hun vergrijzingsfactuur onder controle te krijgen. België pakte uit met een Zilverfonds en een Generatiepact, respectievelijk een lege doos en ruimschoots ontoereikend.

De federale regering heeft een grote pensioenhervorming aangekondigd voor september. Terecht, pensioenen vormen de belangrijkste component van de vergrijzingsfactuur. De jaarlijkse pensioenuitgaven zouden in 2070 3% van het bbp hoger liggen dan vandaag. In de Eurozone zou de gemiddelde stijging uitkomen op 0,1%, in de buurlanden op 0,8%. 

Pensioenen waarborgen

De doelstelling van die hervorming moet zijn om de pensioenen te waarborgen en tegelijkertijd de stijgende uitgaven onder controle te brengen. Opties daarvoor zijn: het koppelen van de pensioenleeftijd aan de levensverwachting (wat volgens de Europese Commissie de pensioenfactuur met 1,3% van het bbp zou verlagen), het ambtenarenpensioen meer in lijn brengen met de pensioenen in de privé en het afbouwen van de gelijkgestelde periodes (vandaag wordt één derde van de pensioenrechten in de privé opgebouwd tijdens dat soort periodes waarin niet gewerkt wordt). 

Die hervorming wordt cruciaal om onze overheidsfinanciën terug op de rails te krijgen (en te houden) en om het vertrouwen in het pensioenstelsel te herstellen. Het wordt evenwel afwachten of deze federale regering zo’n hervorming zal kunnen uitwerken. De schermutselingen rond het loonoverleg zijn op dat vlak niet meteen geruststellend.

stevige vergrijzingsfactuur - grafiek

Contactpersoon

Bart Van Craeynest

Hoofdeconoom

IMU - Altez 0110
VZW_IMU_GROUPS
IMU - Sport Vlaanderen
ING
SD  Worx