Digitale (r)evolutie centraal in inspiratiereis naar E-stonia

12/10/2017 , pieter.vanderhaeghe@voka.be

Voka - Kamer van Koophandel West-Vlaanderen en Designregio Kortrijk brachten met een groep van 40 ondernemers en beleidsmakers een bezoek aan Tallinn, E-stonia. Het inhoudelijke programma werd samengesteld door dotsandplanes.

Estland werd dit jaar met stip op 1 gezet door het World Economic Forum als ‘most entrepreneurial country’. Je zal er echter geen economisch weefsel van de maakindustrie zoals in West-Vlaanderen terugvinden. Estland werd in 1991 onafhankelijk na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie en ontwikkelde zich met schaarse middelen in sneltempo tot een doorgedreven e-overheid, een ware voorloper op het vlak van e-services. 

Meer dan 71% van het GDP komt uit de servicesector en ondernemerschap is er de tweede natuur. In 2003 zag Skype hier het levenslicht en Microsoft betaalde in 2011 8,5 biljoen dollar voor de overname. Onder andere met deze middelen volgde een ware boom van start-ups.

Toegang tot het internet is sinds 2000 een basic human right in Estland. De overheid heeft een volledig paperless systeem van e-services geïnstalleerd voor de burgers. Intussen is er ook e-Residency, een nieuwe digitale natie voor globale burgers die toelaat om in no time digitaal een bedrijf op te richten, met zetel in de Europese unie.

Telliskivi district
Het Telliskivi district is het hart van het booming start-up distict in Tallinn. © Jake Farra

Start-up wall of fame

Op de start-up wall of fame staan intussen tientallen bedrijven. De meest klinkende namen zijn bedrijven zoals Funderbeam, een investmentplatform, de lokale Uber challenger Taxify, tijdsregistratie specialist Toggl en CRM platform Pipedrive. Het geldtransferbedrijf Transferwise is intussen een scale up met bijna 1000 werknemers die internationale banken grote concurrentie aandoet.

Start-up Wall of Fame van Lift99
De start-up Wall of Fame van Lift99, de co-working en conference hub in het hart van het Telliskivi start-up district. © Jake Farra

Micro-living

De economische en digitale groei zorgt ervoor dat ook stadsontwikkeling nodig is. Met de architectuurbiënnale TAB zet Tallinn tweejaarlijks in op het ontwikkelen van masterplannen en ideeën. Dit jaar werden studies en installaties gepresenteerd voor het schiereiland Paljassaare, ten noordwesten van Tallinn.

Bio Tallinn
Preview van de Bio Tallinn,  hoofdtentoonstelling van de TAB architectuurbiennale die opende tijdens de inspiratiereis. © Jake Farra

Het blijft niet alleen bij studies. Micro-living is een hot topic en Kodasema is een collectief van architecten en ingenieurs dat vanuit Tallinn ‘flat-pack’ microhomes heeft ontwikkeld. Momenteel draait de productie op volle toeren en is Kodasema’s eerste village in het centrum van Tallinn een feit.

Kodasema village
Kodasema village: ‘flat-pack’ microhomes die een revolutie kunnen brengen in het compact wonen. ©Kodasema

Sovjet landmarks

De Sojvet-tijd mag dan wel voltooid verleden tijd zijn een aantal landmarks in de architectuur blijven. De Linnahall is de meest krachtige reminder uit dat tijdperk. Op vandaag is het een verlaten site in verval, maar het debat en de plannen over de toekomst zijn levendig. Om de historiek van de architectuur te begrijpen is een bezoek aan het Eesti-Architectuurmuseum een must. 

Linnahall
Uniek geleid bezoek aan de Linnahall, reminder uit het Sovjet tijdperk, gebouwd voor de Olymische Spelen van Moskow in 1980. © Jake Farra

Veerle De Mey, directeur belangenbehartiging van Voka West-Vlaanderen vatte haar impressie en ervaring in Tallinn als volgt samen: “We ontdekten op drie dagen tijd een verrassend hippe en bruisende stad, die haar ondernemers omarmt op alle mogelijke vlakken. Het digitale leiderschap van Estland vertaalt zich in heel tastbare zaken, zelfs voor buitenlanders.  Zo is het mogelijk om als niet-Estonian via de e-identity op 10 minuten tijd een eigen bedrijf op te richten.”
 

Curator Carl-Dag Lige
Curator Carl-Dag Lige van het Eesti Architectuurmuseum geeft een introductie bij de Linnahall. © Jake Farra

E-government

Dominiek Callewier, Voorzitter van Designregio Kortrijk sluit af: “Tallinn verrast … een mix van een prachtige Middeleeuwse binnenstad, massieve Sovjetarchitectuur, geslaagde renovaties en herbestemmingen met enkele interessante nieuwe gebouwen.  Maar vooral, in die gezellige stad zit achter die ‘stenen’ een zeer performante samenleving met doorgedreven e-government… een inspiratiebron voor wij die nog worstelen met een doorgeslagen bureaucratische traditie.”

Netwerking
Netwerking en nieuwe connecties aan de koffietafel in Lift99.  © Jake Farra

De auteurs van dit artikel, An Michiels en Joost Vanhecke van dotsandplanes organiseerden deze trip naar Tallinn en zijn gespecialiseerd in begeleide reizen voor design professionals naar diverse bestemmingen.

dotsandplanes