Verkiezingsdebat Diest: opvallende eenstemmigheid

Over het eerste thema van de avond, het behouden of afbouwen van het investeringspeil, was burgemeester Laurys heel duidelijk: eenzelfde peil aanhouden als in de voorbije legislatuur is onmogelijk. Er werd in de voorbije jaren veel geïnvesteerd, en het zal er in de toekomst vooral op aankomen om de onderhoudswerken op peil te houden. Er staat wel een enorm groot project van 100 miljoen euro op stapel: de herbestemming van de Citadel tot ziekenhuissite, maar daarvoor wordt de stadskas niet aangesproken maar wel externe financiering. De reactie van zowel Billy Reynders en Jeroen Overmeer was eensgezind: er is veel geïnvesteerd, ja, maar waren het wel de goede projecten? Prioriteit zou moeten gaan naar projecten voor economische groei en met een meerwaarde (bvb in onderwijs en infrastructuur). Billy Reynders wees ook op de beperkte beleidsruimte (1,2 miljoen euro). Pascale Berghmans anderzijds pleitte voor een evenwicht tussen investeringen en verdere schuldafbouw.

Gekoppeld aan dit thema werd ook de vraag gesteld: waar kan bespaard worden? Burgemeester Laurys wees erop dat er binnen de administratie al heel wat verbeteringstrajecten lopen (interne controles en audits) waaruit ongetwijfeld efficiëntiewinsten zullen resulteren. Pascale Berghmans voegde daaraan toe dat er niet alleen moet gelet worden op efficiëntie maar ook op effectiviteit in de administratieve processen. Jeroen Overmeer daarentegen wees erop dat de schuldgraad van de stad weliswaar gedaald is, maar toch nog te hoog is, met daarbij ook al hoge belastingen. Besparingen moeten vooral aan de uitgavenzijde gevonden worden, en daarvoor kan het kerntakendebat ongetwijfeld goede ideeën opleveren. Billy Reynders verwees naar besparingsmogelijkheden in bepaalde diensten, en gaf de integratieambtenaren als voorbeeld. Ook het vooruitzicht op verlaagde planlasten moet besparingsruimte scheppen.

Het tweede thema behandelde de lokale fiscaliteit. Alle Diestse politici waren het erover eens: belastingverlagingen aankondigen is uitgesloten. Het zou al goed zijn, aldus Jan Laurys, als in de volgende legislatuur geen belastingverhoging moet doorgevoerd worden. Jeroen Overmeer wees echter op de reeds zeer hoge belastingvoeten in Diest (OV 1560 en PB 7,9) in verhouding tot het gemiddelde van de Vlaamse gemeenten. Daarom is belastingverhoging voor hem uitgesloten. Minstens moeten alle belastingen op hun kostenefficiëntie bekeken worden. Daar sloot Pascale Berghmans zich bij aan: zij wil alle niet efficiënte belastingen afgeschaft zien. Ook volgens Billy Reynders is de belastingdruk in Diest te hoog. Vooral de parafiscale druk dan. Hij had ook een probleem met belastingen die geen ander intrinsiek doel hebben dan geld in de kas brengen en haalde daarbij de parkeerbelasting aan. Jan Laurys repliceerde dat volgens een studie waarin een cluster van 24 gemeenten met een gelijkaardig profiel met elkaar vergeleken worden op een hele rits criteria, Diest er heel goed uitkomt en vlak op het gemiddelde scoort. Jeroen Overmeer pleitte er tenslotte voor om het beleid te richten op het aantrekken van meer belastingbetalers (gezinnen en bedrijven) waardoor meer fiscale inkomsten gegenereerd worden zonder belastingverhogingen, terwijl Billy Reynders een ballonnetje opliet over een plan van zijn partij voor het helpen van starters. Maar meer wilde hij er niet over lossen. Is er toch al verkiezingskoorts merkbaar in Diest?

Het derde thema ging over de vergunningsverlening door de lokale administratie en over de beschikbaarheid van bedrijventerreinen. Pascale Berghmans gaf toe dat er een merkbare verbetering was in de houding van de administratie bij het behandelen van vergunningen. Maar zij pleitte ervoor om nog veel verder te gaan in de digitalisering en verspreiding van informatie. Billy Reynders daarentegen, daarin bijgetreden door Jeroen Overmeer, vond dat de regelneverij vaak veel te ver gaat: ambtenaren moeten actief mee zoeken naar oplossingen om een dossier goed af te ronden. Zij wilden allebei een meer ondernemingsvriendelijke houding zien ontstaan bij de lokale ambtenaren. Jan Laurys wees er van zijn kant op dat de wetgeving vaak enorm complex is. De in het vooruitzicht gestelde omgevingsvergunning (milieuvergunning en stedebouwkundige vergunning in één procedure) zal aan die complexiteit wellicht niet veel ten goede veranderen. Wat betreft de bedrijventerreinen kon Jan Laurys meedelen dat onlangs 52 hectare extra bedrijfsgronden zijn goedgekeurd, verspreid over een viertal locaties. De uitbreiding van Webbekom is daarvan de belangrijkste. Wat dat betreft heeft Diest alvast heel goede kaarten. En ook de leegstand in het centrum is met 10% verbeterd. Pascale Berghmans wilde toch nog de aandacht trekken op het gebruiken van leegstaande bedrijventerreinen en ook Jeroen Overmeer pleitte voor inbreiding.

Bij de afsluiting met vragen uit het publiek werden toch een paar gevoelige snaren geraakt. Een vraag over de redenen om de Citadelsite toe te wijzen aan de ontwikkeling van een nieuw ziekenhuis, werd door burgemeester Laurys gecounterd met de repliek: ofwel was dat de oplossing ofwel verdween het ziekenhuis uit Diest. En een centrumstad als Diest kan zich niet permitteren geen centraal ziekenhuis te behouden. Over de vraag welk een profiel van bewoners aangetrokken zouden worden voor de geplande grote uitbreiding met woongelegenheden verwees Jan Laurys naar een geïntegreerd beleid en plan daaromtrent. Jeroen Overmeer wees erop dat er dan ook moet ingespeeld worden op de behoeften van die gezinnen (onderwijs, kinderopvang, enz.) en ook het veiligheidsaspect mag niet uit het oog verloren worden. Die suggestie viel bij Jan Laurys in het verkeerde keelgat en hij bewees met cijfers dat Diest qua veiligheid een voorbeeldige positie bekleedde: in 2011 een daling van 6% terwijl voor het hele arrondissement een stijging met 21% werd vastgesteld. Ook de openlegging van de Demer (geen meerwaarde, veel te duur) zorgde nog voor enige animositeit maar alles werd netjes bijgelegd bij pot en pint in de receptie achteraf.