Ruimte om te ondernemen (ROTO)

Op zoek naar ruimte om te ondernemen

Het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen moet, conform de beleidsverklaring van de huidige Vlaamse Regering bij haar aantreden, voldoende ruimte voorzien om economische activiteiten op uit te oefenen. Tegelijk moet er een oplossing komen voor de zonevreemde bedrijven, die een maximale rechtszekerheid moeten genieten. Met behulp van de ROTO-methode hebben we dit in kaart gebracht en zones geselecteerd waar nog bedrijfsterreinen kunnen ontwikkeld worden. Het is de bedoeling pro-actief economische ruimtelijke invulling via zoekzones in kaart brengen, een ijzeren voorraad uit te werken en een regulerend juridisch kader te creëren.

Vaststellingen

We kunnen vandaag niet anders dan enkele concrete vaststellingen doen. Zo is het afbakeningsproces van agrarische gebieden tegenover economisch waardevolle gebieden een bedreiging voor de ruimtelijke economische invulling. We stellen ook vast dat de planningprocessen heel traag verlopen en dat de arrondissementele ruimtetaakstelling nog niet voor de helft gerealiseerd is. De natuur krijgt steeds voorrang op economie. Het bestemmen van nieuwe bedrijventerreinen en ze bouwrijp maken kan meer dan 7 jaar duren. Voor dynamische bedrijven duurt dit te lang. Een degelijke is timing een basisvoorwaarde. Zonevreemde bedrijven of zone-eigen bedrijven die door uitbreiding zonevreemd worden ondanks Ruimtelijke Uitvoeringsplannen en Planologische attesten, leven momenteel in een complete rechtsonzekerheid en kunnen geen uitbreidingsinitiatieven nemen. Bedrijven die moeten uitwijken, vinden geen betaalbare grond of zijn ondergekapitaliseerd om delokatie te kunnen betalen. Als die bedrijven zouden (moeten) verdwijnen, betekent het sowieso het teloorgang van vele jobs! Bedrijven met dringende uitbreidingsbehoeften verlaten echter het arrondissement en dat heeft ook zijn weerslag op de plaatselijke werkgelegenheid. De ontwikkeling brownfields neemt heel veel tijd in beslag door een tergend trage procedure.

Economische motieven

De economische ruimte even belangrijk is als natuur of agrarische ruimte, ligt voor de hand. Helaas vindt niet iedereen dit evident en dient ervoor gevochten te worden. Toch kunnen we niet naast volgende motieven: - Jobcreatie en jobbehoud - Ontwikkelingsmogelijkheid economische poorten (vb. Brabantse poort = logistiek) - Rechtszekerheid geven aan zonevreemde bedrijven (Rup, planologisch attest, uitdoofbeleid). Behoud van jobs. - Ruimte creëren om economische groei te onderboren - Lokaal ondernemerschap bevorderen - ontwikkelingskansen bieden aan zonevreemde bedrijven (32.000 in Vlaanderen met in totaal 70.000 werknemers); - uitwijkmogelijkheden bieden aan zonevreemde bedrijven om in de eigen regio te herlokaliseren; - de overheid heeft totnogtoe nagelaten de structuurplannen in te vullen; - het versterken van het retentiebeleid: onze bestaande bedrijven aansporen om hier te blijven.

Strategisch Plan Ruimtelijke Economie (SPRE)

Het SPRE beoogt de basis te leggen voor een systematische en wetenschappelijk onderbouwde beleidsvoorbereiding op ruimtelijk-economisch vlak. Het SPRE is opgevat als een piloot- en onderzoeksprogramma en loopt van 2001 tot 2004. Twee externe opdrachthouders en de administratie Economie staan in voor de coördinatie van dit initiatief. Het te bereiken einddoel van het SPRE is gefaseerd. Enerzijds dient tegen de geplande herziening van het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen (RSV) voldoende materiaal te worden aangereikt om het RSV vanuit economische hoek beter te onderbouwen. Binnen dit perspectief wordt werk gemaakt van drie thema's: zonevreemde bedrijven, bedrijventerreinen en de ruimtelijk- economische hoofdstructuur. Anderzijds is het de bedoeling om op langere termijn een inzicht op te bouwen over de ruimtelijk-economische structuur en dynamiek in Vlaanderen. Tegen het einde van het onderzoeksprogramma zal door de opdrachthouders een Strategisch Plan Ruimtelijke Economie worden neergelegd. Dit strategisch plan zal de wetenschappelijke basis vormen voor een ruimtelijk-economische strategie voor Vlaanderen.