De Vlaamse overheid gaat de activering van oudere werkzoekenden mogelijk uitbreiden. Momenteel is de aanpak enkel toegespitst op werkzoekenden tussen 50 en 52 jaar. Voka breekt een lans voor een uitbreiding tot 58 jaar en zelfs ouder.
Eind 2008 sloten de Vlaamse sociale partners met de Vlaamse regering het akkoord ‘Samen op de bres voor 50+’. Dat akkoord voorziet in een systematische begeleiding van alle nieuw ingestroomde werkzoekende 50-plussers. In het voorjaar van 2009 kwam de leeftijdsgroep 50-52 jaar als eerste aan bod.
Naar aanleiding van de eerste evaluatierapporten, ligt de beleidsvraag voor of we nu verdere stappen zetten in de uitbreiding naar oudere leeftijdsgroepen. Voka is ervan overtuigd dat we dat zo snel mogelijk moeten doen, zodat we klaarstaan met een activerende aanpak wanneer de conjunctuur weer aantrekt. Het versterken van het aanbod creëert immers een bijkomende vraag.
Knelpuntberoepen
Bovendien hebben we in deze geen tijd te verliezen als we vaststellen dat ondanks de crisis, de hardnekkigheid van knelpuntberoepen nauwelijks is gewijzigd. Wat valt er te verwachten als de vloot ouderen straks definitief onze arbeidsmarkt zal verlaten en de instroom aan jongeren dit niet of nauwelijks zal kunnen opvangen?
Met het akkoord ‘Samen op de bres voor 50+’, werden een aantal voorzichtige stappen gezet in de richting van de activering van ouderen. Beleidsmatig koos men ervoor zich in eerste instantie te beperken tot de groep van 50-52 jaar die pas in de werkloosheid komt. Op basis van de eerste resultaten en analyses, stellen we vast dat de oudere werklozen die door VDAB zijn begeleid/opgeleid, een iets hogere uitstroom naar werk hebben dan de groep die hierdoor niet wordt gevat, bv. werklozen vanaf 53 jaar.
Uitschrijvers
Toch is niet alles peis en vree. Zo stellen we vast dat van bij het begin dat ouderen zich inschrijven als werkzoekende, VDAB een vrij grote groep ‘verliest’. Een deel vind direct terug werk, wat zonder meer positief is, maar een zeer groot deel schrijft zich uit omwille van bv. ziekte of omdat ze geen recht blijken te hebben op een werkloosheidsuitkering. Deze vaststelling doet ons de vraag stellen of VDAB wel alle ouderen die mogelijks terug te activeren zijn, ook daadwerkelijk bereikt.
De aanpak binnen VDAB bestaat uit een opeenvolging van informatiesessies, begeleidingen (al dan niet collectief), opleidingen met tot slot vacatureverwijzingen. Ook hierbij meent Voka dat één en ander intensiever kan. Zo blijken er bitter weinig opleidingen gericht te zijn op het verwerven van beroepskennis maar eerder te gaan om sollicitatietraining, motivatie en andere soft skills.
Doorverwijzen
Op vlak van de vacatureverwijzingen gebeurt er volgens Voka niet genoeg. Het daadwerkelijk doorverwijzen naar een openstaande betrekking al dan niet begeleid door VDAB naar de nieuwe werkgever, is cruciaal om ouderen terug aan het werk te krijgen. Dat blijkt een achillespees te zijn in het huidige beleid.
Niet iedereen is ervan overtuigd dat er voldoende, kwaliteitsvolle vacatures zijn voor ouderen. Met het project Jobkanaal bewijst Voka nochtans het tegendeel. Er zijn wel degelijk vacatures en werkgevers zijn bereid om ouderen aan te werven.
Intensiever
Voka vraagt enerzijds een intensifiëring van de sluitende aanpak met meer vacatureverwijzingen en anderzijds een uitbreiding naar de werklozen boven de 52 jaar. De huidige leeftijdsgrens van 52 jaar is te laag om vanaf daar minder service aan te bieden. De beroepsbevolking veroudert, knelpuntberoepen blijven hardnekkig bestaan ondanks de crisis, de instroom van jongeren zal onvoldoende zijn om de vergrijzing te counteren en de heropleving op de arbeidsmarkt begint stilaan vorm te krijgen.
Vlaanderen moet daarop voorbereid zijn door nu en niet straks, ook ouderen boven de 52 jaar volop terug kansen en begeleiding te geven op de arbeidsmarkt. Gefaseerd moet de leeftijd van 58 (en waarom niet ouder?) toch ooit eindelijk eens in zicht komen.
Auteur : Sonja Teughels, Voka-Kenniscentrum
Bron : talent@voka 19 - juli 2010